استفتائات برگزیده
اینجانبان متصدی و کارگزار و زمامدار و مجلس دار عزاداری در تکیه ای در یکی از شهرستان ها هستیم. حسب الوظیفه تصمیم بر این داشتیم که چندین شب عزاداری اباعبدالله الحسین (علیه السلام) را در تکیه بر پا کنیم، عده ای با آوردن این بهانه که اگر مراسم برگزار شود، موجب تبعات و گناه می شود مثلاً افراد فاسد چشم چرانی می کنند یا محتمل است که اشخاصی از این مراسمات سوء استفاده و گناه کنند، پیشنهاد به تعطیلی عزاداری اباعبدالله (علیه السلام) داده اند. آیا اینکه ممکن است بر حسب برگزاری عزاداری در حسینیه احتمالاً عده ای فاسق در این مجلس هم حضور یابند و گناه خود را انجام دهند بر ما که متصدی و کارگردان عزاداری هستیم، حجیت دارد که عزاداری را منحل کنیم؟ حکم واجب بر ما چیست؟
این نوع احتمال دادن خود یک وسوسه شیطانی است. برپایی شعائر حسینی و مراسم عزاداری اهل بیت (علیهم السلام) از اهم امور دینی است و بهتر است که از ورود این افراد به دسته عزاداری و هیئت منع نکنید و راه نصیحت و اصلاح ایشان را با کلمات شایسته و رفتار محبت آمیز در پیش گیرید.
اگر زنی به صورت چند ماهه صیغه مردی شده و سپس نخواهد به رابطه ادامه دهد، آیا می تواند مهریه خود را ببخشد یا مهری که گرفته را پس دهد و خود را یک طرفه از زوجیت مرد برهاند یا اینکه اتمام رابطه زوجیت موقت، منحصر به اتمام مدت یا بذل مدت توسط مرد است و ربطی به بذل مهریه یا استرداد آن ندارد؟
عقد موقت تنها به وسیله تمام شدن مدت و یا بذل مدت توسط زوج فسخ می شود، مگر آنکه در ضمن عقد، وکالت در بذل مدت از مرد گرفته شده باشد.
حکم شرعی کسی که نسبت محرمیت (ادعای زوجیت) و ادعای ارث را به صورت غیر واقعی به شخص دیگری بدهد، چیست؟
اثبات موضوع شرعی مانند زوجیت، نیازمند به بینه شرعی (شهادت دو نفر عادل) دارد.
در صورتی که بین زن و شوهری ملاعنه رخ دهد و شوهر نفی ولد کند.
1ـ رابطه محرمیت این کودک با ملاعن چگونه است؟ آیا در صورتی که کودک دختر باشد، در آینده می تواند با او ازدواج کند؟
2ـ رابطه محرمیت این کودک با بستگان نسبی و رضاعی و سببی مرد لاعن چگونه است؟ آیا می تواند این دختر با برادران مرد لاعن یا پدران او ازدواج کند؟
3ـ در صورتیکه مرد پس از ملاعنه و نفی ولد پشیمان گردد و رجوع کند، رابطه محرمیت این کودک با ملاعن و بستگان نسبی و رضاعی و سببی این مرد چگونه است؟
1) این کودک با ملاعن محرم است و نمی تواند با او ازدواج کند.
2) این کودک با بستگان مرد ملاعن محرم نیست و می تواند با آن ها ازدواج کند.
3) در صورتیکه واقعاً فرزند این مرد باشد یعنی مرد بین خود و خدای خود او را فرزند خود می داند، با بستگان آن مرد نیز محرم است.
همانگونه كه استحضار داريد در روزهای ماه محرم اغلب افراد نسبت به پخش نذری از قبيل شير، شربت و اطعام اقدام می نمايند. با عنايت به خشكسالی بوجود آمده، می خواستيم اين نذورات را در غالب جيره خشک غذايی و آب معدنی به آن منطقه ارسال نمائيم كه عده ای مردد هستند كه آيا از نظر شرعی صحيح می باشد يا خير، فلذا از آن مرجع عاليقدر تقاضا داشته تا حكم شرعی را بيان فرمايند.
چنانچه صیغه خاص نذر ـ که در رساله علمیه ذکر شده ـ خوانده باشد، واجب است در همان مصرف نذر که نامبرده شده، مصرف نمایند؛ لیکن اگر صیغه خاص نذر خوانده نشده باشد، جایز است در قالب جیره غذائی و آب معدنی و ... مصرف شود.
آیا انجام تغییرات ساختمانی در بنای مسجدی که واقف طبق وقف‌نامه و اسناد رسمی و محضری، تنها بنام مسجد وقف نموده ولاغیر؛ و اجاره دادن فضای آشپزخانه و زیرزمین و... آن مسجد، برای انجام امور اقتصادی و تجاری و درآمدزایی (کترینگ و تهیه و عرضه غذا و نوشیدنی)، جایز است؟
چنانچه واقف تصریح نموده باشد که نباید بناهای مذکور را برای انجام امور اقتصادی و تجاری و غیره اجاره داد؛ در این صورت جایز نیست وگرنه اشکالی ندارد.
آیا شرعاً و عقلاً بدون تشخیص و تعیین ارزش عوضین معامله، در فرضی که عوضین معامله آثار هنری و فاقد قیمت مشخص سوقیه هستند، امکان تشخیص حدوث غبن در معامله ممکن است؟
معیار تشخیص غبن آن است که غالب مردم از این تفاوت مقدار قیمت (قیمت بازار و شیء فروخته شده) مساحمه نمی کنند.
1ـ استفاده از دستگاه موسیقی سنتی که در سالیان گذشته تا به امروز به صورت ساز و دهل مخصوص مراسم تعزیه خوانی بوده و احیای این شعیره را به دنبال دارد، چه حکمی دارد؟ 2 ـ استفاده از لباس طرح قدیم مخصوص شبیه خوان های مرد در نقش زن در تعزیه که به صورت چادر های عربی قدیمی (قجری) و روبند های مخصوص(برقه) به منطقه استان هرمزگان بوده، چه حکمی دارد؟ 3 ـ آیا اجرای مجلسی در وصف عروسی حضرت قاسم که به صورت حزین برگزار می گردد، محل اشکال است یا تایید؟
1) چنانچه آن موسیقی مناسب مجالس اهل فسق و فجور نباشد و موجب هتک حرمت شعائر حسینی نشود، اشکال ندارد؛ اما اگر مناسب مجالس فسق و فجور باشد و یا مناسب مجالس عزاداری نباشد، اشکال دارد.
2) اشکال ندارد.
3) اگر این عمل مستند به یکی از کتب مقتل باشد و با رعایت حرمت شعائر باشد، اشکال ندارد.
اگر قاتل در قتل عمد قبل از قصاص و استیذان از حاکم برای قصاص فوت کند و در میان ورثه مقتول صغار باشد با توجه به حرمت هدر دمای مسلمین و عمومات دال بر احترام به دم، آیا می توان از ماترک قاتل دیه مطالبه کرد؟
بله، دیه از ماترک میت برداشته می شود.
باتوجه به اینکه هزینه کفن ودفن متوفی مقدم بر پرداخت دیون است، آیا هزینه نماز و روزه جزء هزینه های کفن ودفن است و آیا پرداخت هزینه نمازو روزه متوفی مقدم بر پرداخت دیون وی است؟
اگر میت وصیت به ثلث کرده باشد، هزینه های نماز و روزه از ثلث مال او برداشته می شود و الا بر پسر بزرگتر واجب است که نماز و روزه واجب پدر را قضا کند و در هر صورت، دیون میت از اصل ترکه کسر می گردد نه نماز و روزه های فوت شده.
ملاعنه
سوال :

در صورتی که بین زن و شوهری ملاعنه رخ دهد و شوهر نفی ولد کند.


1ـ رابطه محرمیت این کودک با ملاعن چگونه است؟ آیا در صورتی که کودک دختر باشد، در آینده می تواند با او ازدواج کند؟


2ـ رابطه محرمیت این کودک با بستگان نسبی و رضاعی و سببی مرد لاعن چگونه است؟ آیا می تواند این دختر با برادران مرد لاعن یا پدران او ازدواج کند؟


3ـ در صورتیکه مرد پس از ملاعنه و نفی ولد پشیمان گردد و رجوع کند، رابطه محرمیت این کودک با ملاعن و بستگان نسبی و رضاعی و سببی این مرد چگونه است؟

جواب :

1) این کودک با ملاعن محرم است و نمی تواند با او ازدواج کند.


2) این کودک با بستگان مرد ملاعن محرم نیست و می تواند با آن ها ازدواج کند.


3) در صورتیکه واقعاً فرزند این مرد باشد یعنی مرد بین خود و خدای خود او را فرزند خود می داند، با بستگان آن مرد نیز محرم است.

احکام زناشویی
سوال :

در صورتیکه در زندگی مشترک خوف ضرر جانی برای زوجه وجود داشته باشد و به همین علت نیز حکم عدم تمکین اصدار یافته باشد، حکم شرعی چنین وضعیت و رابطه زناشویی چیست؟

جواب :

زوجیت و رابطه زناشویی همچنان باقی است.

عسر و حرج
سوال :

بنده چند سال است که با همسر خود ازدواج نموده‌ام. در رابطه جنسی با همسر خود دارای نعوظ کامل بوده ولی در بعضی اوقات به علت نداشتن آمادگی روانی در انزال دچار مشکل می‌شوم، آیا این امر موجد حالت عسر و حرج شدید برای همسر بنده می‌باشد؟

جواب :

این امر بستگی به حالت همسرتان دارد و تشخیص آن بر عهده ایشان است.

بارداری
سوال :

1- آیا زوجه می تواند در قبال بارداری، از همسرش اجرت دریافت نماید؟ 2- آیا بارداری از وظایف و تکالیف شرعی زوجه است؟

جواب :

1) زوجه می تواند از موانع بارداری استفاده نماید به شرط آنکه ضرر زیاد برای وی نداشته باشد و به هر حال حق مطالبه اجرت بارداری را ندارد.


2) خیر، از وظائف شرعیه زوجه نیست.

فقهی
سوال :

1. خانمی در وسعت وقت روزه قضای ماه مبارک رمضان گرفته است ، قبل از ظهر شوهرش از او مطالبه تمکین دارد آیا تمکین بر او واجب است ؟ و عدم اطاعت معصیت محسوب می شود ؟ آیا در صورت عدم تمکین ناشزه محسوب می شود ؟ در صورت عدم اطاعت آیا روزه اش صحیح است یا خیر ؟ 2. در رابطه با نماز اول وقت، پس از دخول وقت اگر شوهر از او مطالبه تمکین نماید آیا زن می تواند بدون توجه به درخواست او به نماز بپردازد؟ و در این صورت نماز صحیح است یا خیر ؟ اگر مشغول نماز شد و بعد از این مطالبه صورت گرفت، آیا می تواند نماز را ادامه دهد و یا اینکه باید نماز را شکسته و از شوهر اطاعت نماید؟

جواب :

1) بله، تمکین بر او واجب است و در صورت عدم اطاعت معصیت کرده است، اما روزه اش صحیح است.


2) در صورت وسعت وقت نماز، تمکین بر زن واجب است؛ اما در صورت خواندن نماز، نماز او صحیح است.

غیاب شوهر برای کسب درآمد
سوال : 1. آیا مسافرت شوهر و غیاب او به علت عدم یافتن شغل به مدت طولانی و برا ی پیدا کردن شغل مناسب تا بتواند از طریق آن وظایف مالی خود نسبت به زن و فرزندش را انجام دهد و یک زندگی آبرومندانه برای آنها تامین کند، مخل به وظایف زناشویی او تلقی می شود ؟ (این با توجه به این است که او به کرات و پس از تامین خانه مناسب و تمام شئونات ضروری برای ادامه زندگی زن و فرزند از همسرش در خواست کرد که به وی ملحق شود و با او زندگی کند، اما همسر همیشه امتناع می کرد و از زندگی در کشوری دیگر ابا داشت.)
2. آیا بر زوجه واجب است که در خواست شوهر مبنی بر ملحق شدن به او در شهر دیگر را اجابت کند؟
3. اگر متابعت از شوهر بر زوجه واجب است، حکم امتناع زوجه چیست؟
جواب : 1)اگر شوهر مقدار نفقه لازم و مطابق شان زوجه را بپردازد، بر زوجه واجب است که در خانه مسکونی شوهر زندگی کند تا بتواند وظایف زناشویی خود را انجام دهد، لذا مسافرت شوهر در صورت پرداخت نفقه منافات با حق زوجه ندارد.
2)اگر در متن عقد زوجه شرط سکونت در شهر خاصی را نکرده باشد، بر زوجه واجب است که در خانه مسکونی که شوهر فراهم نموده، سکونت کند.
3) اگر امتناع زوجه نوعی تمرد و سرپیچی از اطاعت شوهر باشد، زوجه ناشزه محسوب می شود.
نپرداختن نفقه
سوال : زوجه قبل از عقد با زوج و خانواده اش شرط می کند بعد از ازدواج در خانه ای مستقل زندگی کنند. لذا با اجاره منزل بعد از عروسی در آن زندگی می نمایند ولی پدر شوهر می گوید تو عروس من هستی و باید در خانه من زندگی کنی و نفقه و خرج تو به عهده من است اما پدر شوهر و شوهر از همان ابتدا از دادن نفقه و خرج خانه و اجاره و ... خودداری کردند، در صورتیکه زوجه حامله می باشد و اینکه چندین ماه است زوج بدون هیچ عذری خانه را ترک و به شهر دیگری رفته و هیچگونه خرجی نمی دهد. خواهشمند است نظر شرع مقدس را نسبت به موارد ذیل بیان فرمائید.
1. نفقه بالخصوص دوران حاملگی.
2. حکم چندین ماهی که شوهر ترک همسر نموده.
3. حکم طلاق را بیان فرمائید.
جواب : 1) اگر عقد شرعی مبتنی بر آن شرط منعقد شده و مرد در همان زمان به آن ملتزم شده باشد، چنین شرطی نافذ و لازم است و اگر زن تمکین داشته است، مرد باید نفقه متعارف او را بپردازد.
2) چنین کاری حرام است، مگر آنکه زوجه حق انفاق خود را اسقاط نموده باشد.
3) زوجه باید به حاکم شرعی مراجعه نماید تا از طریق حاکم شرع طلاق خود را بگیرد.
اشتغال زوجه
سوال : 1. آیا اجازه شوهر برای اشتغال زنان در بیرون از منزل ، لازم است؟
2. حکم اشتغال زنان در بیرون از منزل ، چیست؟
جواب : 1) چنانچه مخالف با حقوق زوج و یا تمرد بر او نباشد ، اجازه لازم نیست.
2) در صورت عدم ترتب مفسده بر آن جایز است و اساسا بهتر است مشاغلی که منافات با نقش زن در تربیت اولا نداشته باشد و مستلزم اختلاط زن و مرد در جامعه نباشد ، برای زنان تعیین شود و بر دولت اسلامی است که در این جهت برنامه داشته باشد.
احكام زناشويى
سوال : اگر مردی دو همسر داشته باشد. آیا می تواند با آنها در یک اتاق جماع کند بدون اینکه این دو زن عورت یکدیگر را ببینند؟
جواب : خیر، چنین عملی جایز نیست.
منع اشتغال زوجه
سوال : چنانچه زنی به مدت هفت سال در طول زندگی مشترک با اطلاع و رضایت همسر، در اداره دولتی مشغول به فعالیت و شاغل باشد. آیا زوج می تواند پس از بروز اختلافات با ادعای پرستاری فرزند، دستور منع اشتغال برای زوجه داشته باشد؟
جواب : اگر شرط عدم اشتغال زن به عنوان شرط در ضمن عقد مطرح نشده باشد و یا عقد مبنی بر آن بسته نشده باشد و اشتغال منافات با استمتاع زوج نداشته باشد، زوج نمی تواند همسرش را از اشتغال منع نماید.
تماشای عکس و فیلم همسر بعد از وفات
سوال : آیا زنی که شوهرش فوت کرده بعد از نگه داشتن عده وفات می تواند به عکس ها و فیلم هایی که در زمان زوجیت داشته که در حالت معمولی نبوده (مثلا در حال جماع یا فیلم لخت شوهر) نگاه کند؟
جواب : چنانچه مفسده ای بر آن بار نشود اشکالی ندارد.
تماشای فیلم و عکس های همسر
سوال : اگر زن با شوهرش قبل از محرمیت رابطه ای داشته باشند که برای غیر زوجه جایز نیست آیا می توانند در زمانی که ازدواج کردند فیلم و عکس های آن زمان را ببینند؟
جواب : با نظر به اینکه ملاک جواز نظر، زمان نظر است که بحسب مفروض سؤال در این زمان زوجیت منعقد شده؛ اشکال ندارد.
احکام زناشویی
سوال : 1. اگر زن با شوهرش قبل از محرمیت رابطه ای داشته باشند که برای غیر زوجه جایز نیست آیا می توانند در زمانی که ازدواج کردند فیلم و عکس های آن زمان را ببینند؟
2.آیا زنی که شوهرش فوت کرده بعد از نگه داشتن عده وفات می تواند به عکس ها و فیلم هایی که در زمان زوجیت داشته که در حالت معمولی نبوده (مثلا در حال جماع یا فیلم لخت شوهر) نگاه کند؟
3. اگر زن و شوهری در زمان زوجیت اسپرم مرد را در بانک اسپرم به امانت بگذارند، آیا زن می تواند بعد از فوت شوهر و نگه داشتن عده وفات از آن برای باروری استفاده کند؟ در صورتی که با شخص ثالثی ازدواج کند چطور و بر چه مبنای فقهی؟
جواب : 1) با نظر به اینکه ملاک جواز نظر، زمان نظر است که بحسب مفروض سؤال در این زمان زوجیت منعقد شده؛ اشکال ندارد.
2) چنانچه مفسده ای بر آن بار نشود اشکالی ندارد.
3) خالی از اشکال نیست و بیان وجه فقهی آن به تفصیل از حوصله پاسخ استفتاء خارج است.
احکام زناشویی
سوال : 1. هنگامی که توسط شوهرم ارضا می شوم یا وقتی که استمنا می کنم آبی از من خارج نمی شود، فقط انقباضاتی در واژنم احساس می کنم، آیا این عمل مستوجب غسل هست یا خیر؟
2. فروبردن اشیا به عنوان آلت مصنوعی در واژن چه حکمی دارد و اگر توسط شوهر انجام پذیرد چطور؟
3. در هنگام نزدیکی اگر خود اقدام به تحریک کلیتوریسم نمایم، آیا حکم استمنا دارد یا خیر؟
جواب : 1) اگر دخول حاصل شود غسل واجب می شود حتی اگر آبی خارج نشود، همچنین اگر توسط ملاعبه یا استمناء، رطوبتی با رعشه جنسی و در اوج شهوت خارج شود، غسل واجب می شود.
2) بنابر احتیاط واجب جایز نیست.
3) خیر اشکال ندارد.
احكام زناشویی
سوال : با توجه به این مطلب که در ایّام زوجیّت بطور معمول و در غالب موارد بین زوجین انفاق و تمکین ساری و جاری است که می توان آن را به اماره ی ناشی از غلبه تعبیر نمود و یا ملاک اماره ی فراش، اگر بین زوجین در خلال ایّام زوجیّت راجع به وقوع یا عدم وقوع مواقعه اختلاف حاصل گردد، کدام یک از طرفین مکلّف بر اثبات ادعای خود می باشد؟
جواب : در صورتی که زوجین خلوتی داشته و با هم بوده اند، ادعای زوجه همراه با قسم پذیرفته می شود و در غیر این صورت قول زوج به همراه قسم قبول می شود، مگر آنکه علم به عدم دخول یا بینه بر آن باشد.
احکام زناشویی
سوال : گاهى اوقات زن در ابتدا به نزديكى اكراه مى شود ولكن به خاطر غلبه ی شهوت يا هر سبب ديگرى راضى به نزديكى مى شود، آيا در اين مورد نيز حكم زن اكراه شده را خواهد داشت؟
جواب : اگر رضايت او پيش از دخول صورت بگيرد حكم زن مكرهه را نخواهد داشت و اگر ما بعد از دخول صورت گيرد در اين صورت اگر مى تواند از استمرار نزديكى خوددارى نمايد و چنين نكند اين كار او مانند آميزش جديدى است كه از روى رضايت صورت گرفته و اگر از استمرار عمل نيز نمى تواند جلوگيرى كند حكم زن اكراه شده را خواهد داشت.
احکام زناشویی
سوال : شخصى ازدواج كرده و ميل او به هم خوابى كم است و هميشه در حال نماز و روزه است. آيا مى تواند از آلت مصنوعى هنگام هم خوابى با همسر خود و با رضايت او استفاده كند؟
جواب : آحوط ترک آن است.
احکام زناشویی
سوال : آيا نگاه كردن به كارتون هاى تحريك كننده جايز است؟
جواب : اگر مفسده اى بر آن مترتب باشد، جايز نيست.
احکام زناشویی
سوال : آيا زن و شوهر مى توانند به تصاوير اشخاص لخت براى تحريک شدن خود نگاه كنند؟
جواب : اگر اين نگاه بخشى از استمتاع از همديگر باشد، جايز است.
احکام زناشویی
سوال : استفاده از آلت مصنوعى بين زن و شوهر چه حكمى دارد و اگر قايل به احتياط هستيد، احتياط واجب است يا مستحب؟
جواب : بنابر احتياط واجب جايز نيست.