استفتائات برگزیده
اگر کسی مرتد شود و سپس مسلمان شود، آیا قضای نمازهای آن مدت که مرتد بوده بر او واجب است ؟
طبق فتوای معظم له، قضای نمازهای آن مدت واجب است.
اینجانبان متصدی و کارگزار و زمامدار و مجلس دار عزاداری در تکیه ای در یکی از شهرستان ها هستیم. حسب الوظیفه تصمیم بر این داشتیم که چندین شب عزاداری اباعبدالله الحسین (علیه السلام) را در تکیه بر پا کنیم، عده ای با آوردن این بهانه که اگر مراسم برگزار شود، موجب تبعات و گناه می شود مثلاً افراد فاسد چشم چرانی می کنند یا محتمل است که اشخاصی از این مراسمات سوء استفاده و گناه کنند، پیشنهاد به تعطیلی عزاداری اباعبدالله (علیه السلام) داده اند. آیا اینکه ممکن است بر حسب برگزاری عزاداری در حسینیه احتمالاً عده ای فاسق در این مجلس هم حضور یابند و گناه خود را انجام دهند بر ما که متصدی و کارگردان عزاداری هستیم، حجیت دارد که عزاداری را منحل کنیم؟ حکم واجب بر ما چیست؟
این نوع احتمال دادن خود یک وسوسه شیطانی است. برپایی شعائر حسینی و مراسم عزاداری اهل بیت (علیهم السلام) از اهم امور دینی است و بهتر است که از ورود این افراد به دسته عزاداری و هیئت منع نکنید و راه نصیحت و اصلاح ایشان را با کلمات شایسته و رفتار محبت آمیز در پیش گیرید.
اگر زنی به صورت چند ماهه صیغه مردی شده و سپس نخواهد به رابطه ادامه دهد، آیا می تواند مهریه خود را ببخشد یا مهری که گرفته را پس دهد و خود را یک طرفه از زوجیت مرد برهاند یا اینکه اتمام رابطه زوجیت موقت، منحصر به اتمام مدت یا بذل مدت توسط مرد است و ربطی به بذل مهریه یا استرداد آن ندارد؟
عقد موقت تنها به وسیله تمام شدن مدت و یا بذل مدت توسط زوج فسخ می شود، مگر آنکه در ضمن عقد، وکالت در بذل مدت از مرد گرفته شده باشد.
حکم شرعی کسی که نسبت محرمیت (ادعای زوجیت) و ادعای ارث را به صورت غیر واقعی به شخص دیگری بدهد، چیست؟
اثبات موضوع شرعی مانند زوجیت، نیازمند به بینه شرعی (شهادت دو نفر عادل) دارد.
در صورتی که بین زن و شوهری ملاعنه رخ دهد و شوهر نفی ولد کند.
1ـ رابطه محرمیت این کودک با ملاعن چگونه است؟ آیا در صورتی که کودک دختر باشد، در آینده می تواند با او ازدواج کند؟
2ـ رابطه محرمیت این کودک با بستگان نسبی و رضاعی و سببی مرد لاعن چگونه است؟ آیا می تواند این دختر با برادران مرد لاعن یا پدران او ازدواج کند؟
3ـ در صورتیکه مرد پس از ملاعنه و نفی ولد پشیمان گردد و رجوع کند، رابطه محرمیت این کودک با ملاعن و بستگان نسبی و رضاعی و سببی این مرد چگونه است؟
1) این کودک با ملاعن محرم است و نمی تواند با او ازدواج کند.
2) این کودک با بستگان مرد ملاعن محرم نیست و می تواند با آن ها ازدواج کند.
3) در صورتیکه واقعاً فرزند این مرد باشد یعنی مرد بین خود و خدای خود او را فرزند خود می داند، با بستگان آن مرد نیز محرم است.
همانگونه كه استحضار داريد در روزهای ماه محرم اغلب افراد نسبت به پخش نذری از قبيل شير، شربت و اطعام اقدام می نمايند. با عنايت به خشكسالی بوجود آمده، می خواستيم اين نذورات را در غالب جيره خشک غذايی و آب معدنی به آن منطقه ارسال نمائيم كه عده ای مردد هستند كه آيا از نظر شرعی صحيح می باشد يا خير، فلذا از آن مرجع عاليقدر تقاضا داشته تا حكم شرعی را بيان فرمايند.
چنانچه صیغه خاص نذر ـ که در رساله علمیه ذکر شده ـ خوانده باشد، واجب است در همان مصرف نذر که نامبرده شده، مصرف نمایند؛ لیکن اگر صیغه خاص نذر خوانده نشده باشد، جایز است در قالب جیره غذائی و آب معدنی و ... مصرف شود.
آیا انجام تغییرات ساختمانی در بنای مسجدی که واقف طبق وقف‌نامه و اسناد رسمی و محضری، تنها بنام مسجد وقف نموده ولاغیر؛ و اجاره دادن فضای آشپزخانه و زیرزمین و... آن مسجد، برای انجام امور اقتصادی و تجاری و درآمدزایی (کترینگ و تهیه و عرضه غذا و نوشیدنی)، جایز است؟
چنانچه واقف تصریح نموده باشد که نباید بناهای مذکور را برای انجام امور اقتصادی و تجاری و غیره اجاره داد؛ در این صورت جایز نیست وگرنه اشکالی ندارد.
آیا شرعاً و عقلاً بدون تشخیص و تعیین ارزش عوضین معامله، در فرضی که عوضین معامله آثار هنری و فاقد قیمت مشخص سوقیه هستند، امکان تشخیص حدوث غبن در معامله ممکن است؟
معیار تشخیص غبن آن است که غالب مردم از این تفاوت مقدار قیمت (قیمت بازار و شیء فروخته شده) مساحمه نمی کنند.
1ـ استفاده از دستگاه موسیقی سنتی که در سالیان گذشته تا به امروز به صورت ساز و دهل مخصوص مراسم تعزیه خوانی بوده و احیای این شعیره را به دنبال دارد، چه حکمی دارد؟ 2 ـ استفاده از لباس طرح قدیم مخصوص شبیه خوان های مرد در نقش زن در تعزیه که به صورت چادر های عربی قدیمی (قجری) و روبند های مخصوص(برقه) به منطقه استان هرمزگان بوده، چه حکمی دارد؟ 3 ـ آیا اجرای مجلسی در وصف عروسی حضرت قاسم که به صورت حزین برگزار می گردد، محل اشکال است یا تایید؟
1) چنانچه آن موسیقی مناسب مجالس اهل فسق و فجور نباشد و موجب هتک حرمت شعائر حسینی نشود، اشکال ندارد؛ اما اگر مناسب مجالس فسق و فجور باشد و یا مناسب مجالس عزاداری نباشد، اشکال دارد.
2) اشکال ندارد.
3) اگر این عمل مستند به یکی از کتب مقتل باشد و با رعایت حرمت شعائر باشد، اشکال ندارد.
اگر قاتل در قتل عمد قبل از قصاص و استیذان از حاکم برای قصاص فوت کند و در میان ورثه مقتول صغار باشد با توجه به حرمت هدر دمای مسلمین و عمومات دال بر احترام به دم، آیا می توان از ماترک قاتل دیه مطالبه کرد؟
بله، دیه از ماترک میت برداشته می شود.
بعض مستحبات
سوال : آیا بین اینکه ما یک فاتحه بخوانیم و ثواب آنرا به روح مثلا پنج مرحوم هدیه کنیم یا اینکه ما برای هر کدام از آن پنج مرحوم یک فاتحه جداگانه بخوانیم از نظر ثواب برای آن مرحومین تفاوتی وجود دارد یا خیر؟
جواب : آنچه مسلم است هر چه عمل بیشتر باشد ، آثار وضعی آن نیز بیشتر خواهد بود و لذا بهتر آن است که برای هر کدام از اموات جداگانه هدیه شود.
بعض مستحبات
سوال : در مورد كتابی به نام ختم یاسین، وقتی به آیاتی كه با مبین تمام می شود می رسیم، دعایی خوانده می شود به این عنوان (سبحان المفرج عن كل محزون ، سبحان المخلص عن كل مشحون ، سبحان المنفس عن كل مديون سبحان العالم عن كل مكنون ، سبحان من جعل خزائنة بين الكاف والنون ، سبحان من إذا أراد شيئا أن يقول له كن فيكون فسبحان الذى بيده ملكوت كل شئ وإليه ترجعون .. اللهم افتح لنا ابواب رحمتك وأبواب خزائنك بحق سورة يس وبفضلك وكرمك باأرحم الراحمين...۱۰۱ مرتبه یا مفرج الهم)...آیا این ختم درست است؟ برخی عنوان می كنند كه دعا در وسط آیات قرانی درست نیست، آیا این خلاف شرع هست؟ آیا اضافه كردن ادعیه ما بین آیات قرانی بدعت است و اعتباری ندارد؟
جواب : صرف دعا کردن در میان قرائت آیات قرآنی، اشکال ندارد، اما در اینکه چنین ختمی از روایات یا کلمات علمای ربانی بدست ما رسیده باشد، تردید جدی وجود دارد؛ لیکن قرائت آن به قصد رجاء مانعی ندارد.
زیارت با پای پیاده
سوال : احتراماً در صورت امکان نظر خود را در مورد زائرین پیاده امام رضا (علیه السلام) به صورت زن و مرد یا با هم یا به صورت جداگانه فردی یا گروهی مرقوم فرمایید. ( مجوز شرعی برای پیاده آمدن به زیارت امام رضا (علیه السلام) ) ؟
جواب : بر همه مؤمنین شایسته است که نسبت به زیارت امام علی بن موسی الرضا (علیه السلام) رغبت بیشتری نشان دهند، چون روایات فراوانی در فضیلت زیارت آن حضرت وارد شده است و در حال حاضر زیارت با پای پیاده از شعائر مذهبی محسوب می شود.
برتری طلب دانش و علم بر سایر مستحبات
سوال : در روايات زيادى برترى طلب علم بر ديگر اعمال مستحبه وارد شده است، آيا منظور دانش آكادميک مفيد براى بشريت است يا علم دينى؟
جواب : ظاهر اين است كه منظور دانشى است كه براى اسلام و مسلمين نافع باشد.
مستحبات
سوال : به استحضار می رساند که در برخی از مجالس شهر ما شایع شده است که بعد از ذکر شریف صلوات با صدای بلند یا علی (علیه السلام) می گویند، گویا ذکر یا علی (علیه السلام) به صلوات محلق گردیده است و این امر به صورت یک سنت در اذهان عمومی تلقی می گردد و در برخی شهرستان های همجوار نیز شایع شده که یا زینب (علیها السلام) می گویند، گویا این مسئله شهر به شهر در حال شیوع می باشد، لذا خواهشمند است به سؤالات ذیل پاسخ صریح و فتوای شریف خود را مرحمت فرمائید.
1. آیا ذکر صلوات دارای نص خاص از معصوم (علیه السلام) است یا مردم به هر نحو که بخواهند می توانند صلوات بفرستند؟
2. آیا ملحق نمودن ذکر یا علی و یا زینب (علیهما السلام) و یا نظایر آن به صلوات جایز است یا بدعت شمرده می شود؟
3. اگر برخی از افراد در اثر عادت به این گونه صلوات در نماز نیز این گونه صلوات بفرستند، اعم از این که در حال قنوت و یا سجده و یا تشهد و یا غیر از آن باشند، نماز صحیح است یا خیر؟
4. نظر شریف حضرتعالی در خصوص نحوه برخورد با این امور چه می باشد؟ آیا روحانیون وظیفه ای دارند یا خیر؟
جواب : 1) ذکر صلوات دارای نص خاص و توقیفی است و لیکن ذکر یا علی و یا سایر معصومین (علیهم السلام) نیز فی نفسه مستحب است.
2) بهتر است ترک شود.
3) باید در نماز ترک شود.
4) وظیفه روحانیت ارشاد آن ها است و لا غیر.