استفتائات برگزیده
اینجانبان متصدی و کارگزار و زمامدار و مجلس دار عزاداری در تکیه ای در یکی از شهرستان ها هستیم. حسب الوظیفه تصمیم بر این داشتیم که چندین شب عزاداری اباعبدالله الحسین (علیه السلام) را در تکیه بر پا کنیم، عده ای با آوردن این بهانه که اگر مراسم برگزار شود، موجب تبعات و گناه می شود مثلاً افراد فاسد چشم چرانی می کنند یا محتمل است که اشخاصی از این مراسمات سوء استفاده و گناه کنند، پیشنهاد به تعطیلی عزاداری اباعبدالله (علیه السلام) داده اند. آیا اینکه ممکن است بر حسب برگزاری عزاداری در حسینیه احتمالاً عده ای فاسق در این مجلس هم حضور یابند و گناه خود را انجام دهند بر ما که متصدی و کارگردان عزاداری هستیم، حجیت دارد که عزاداری را منحل کنیم؟ حکم واجب بر ما چیست؟
این نوع احتمال دادن خود یک وسوسه شیطانی است. برپایی شعائر حسینی و مراسم عزاداری اهل بیت (علیهم السلام) از اهم امور دینی است و بهتر است که از ورود این افراد به دسته عزاداری و هیئت منع نکنید و راه نصیحت و اصلاح ایشان را با کلمات شایسته و رفتار محبت آمیز در پیش گیرید.
اگر زنی به صورت چند ماهه صیغه مردی شده و سپس نخواهد به رابطه ادامه دهد، آیا می تواند مهریه خود را ببخشد یا مهری که گرفته را پس دهد و خود را یک طرفه از زوجیت مرد برهاند یا اینکه اتمام رابطه زوجیت موقت، منحصر به اتمام مدت یا بذل مدت توسط مرد است و ربطی به بذل مهریه یا استرداد آن ندارد؟
عقد موقت تنها به وسیله تمام شدن مدت و یا بذل مدت توسط زوج فسخ می شود، مگر آنکه در ضمن عقد، وکالت در بذل مدت از مرد گرفته شده باشد.
حکم شرعی کسی که نسبت محرمیت (ادعای زوجیت) و ادعای ارث را به صورت غیر واقعی به شخص دیگری بدهد، چیست؟
اثبات موضوع شرعی مانند زوجیت، نیازمند به بینه شرعی (شهادت دو نفر عادل) دارد.
در صورتی که بین زن و شوهری ملاعنه رخ دهد و شوهر نفی ولد کند.
1ـ رابطه محرمیت این کودک با ملاعن چگونه است؟ آیا در صورتی که کودک دختر باشد، در آینده می تواند با او ازدواج کند؟
2ـ رابطه محرمیت این کودک با بستگان نسبی و رضاعی و سببی مرد لاعن چگونه است؟ آیا می تواند این دختر با برادران مرد لاعن یا پدران او ازدواج کند؟
3ـ در صورتیکه مرد پس از ملاعنه و نفی ولد پشیمان گردد و رجوع کند، رابطه محرمیت این کودک با ملاعن و بستگان نسبی و رضاعی و سببی این مرد چگونه است؟
1) این کودک با ملاعن محرم است و نمی تواند با او ازدواج کند.
2) این کودک با بستگان مرد ملاعن محرم نیست و می تواند با آن ها ازدواج کند.
3) در صورتیکه واقعاً فرزند این مرد باشد یعنی مرد بین خود و خدای خود او را فرزند خود می داند، با بستگان آن مرد نیز محرم است.
همانگونه كه استحضار داريد در روزهای ماه محرم اغلب افراد نسبت به پخش نذری از قبيل شير، شربت و اطعام اقدام می نمايند. با عنايت به خشكسالی بوجود آمده، می خواستيم اين نذورات را در غالب جيره خشک غذايی و آب معدنی به آن منطقه ارسال نمائيم كه عده ای مردد هستند كه آيا از نظر شرعی صحيح می باشد يا خير، فلذا از آن مرجع عاليقدر تقاضا داشته تا حكم شرعی را بيان فرمايند.
چنانچه صیغه خاص نذر ـ که در رساله علمیه ذکر شده ـ خوانده باشد، واجب است در همان مصرف نذر که نامبرده شده، مصرف نمایند؛ لیکن اگر صیغه خاص نذر خوانده نشده باشد، جایز است در قالب جیره غذائی و آب معدنی و ... مصرف شود.
آیا انجام تغییرات ساختمانی در بنای مسجدی که واقف طبق وقف‌نامه و اسناد رسمی و محضری، تنها بنام مسجد وقف نموده ولاغیر؛ و اجاره دادن فضای آشپزخانه و زیرزمین و... آن مسجد، برای انجام امور اقتصادی و تجاری و درآمدزایی (کترینگ و تهیه و عرضه غذا و نوشیدنی)، جایز است؟
چنانچه واقف تصریح نموده باشد که نباید بناهای مذکور را برای انجام امور اقتصادی و تجاری و غیره اجاره داد؛ در این صورت جایز نیست وگرنه اشکالی ندارد.
آیا شرعاً و عقلاً بدون تشخیص و تعیین ارزش عوضین معامله، در فرضی که عوضین معامله آثار هنری و فاقد قیمت مشخص سوقیه هستند، امکان تشخیص حدوث غبن در معامله ممکن است؟
معیار تشخیص غبن آن است که غالب مردم از این تفاوت مقدار قیمت (قیمت بازار و شیء فروخته شده) مساحمه نمی کنند.
1ـ استفاده از دستگاه موسیقی سنتی که در سالیان گذشته تا به امروز به صورت ساز و دهل مخصوص مراسم تعزیه خوانی بوده و احیای این شعیره را به دنبال دارد، چه حکمی دارد؟ 2 ـ استفاده از لباس طرح قدیم مخصوص شبیه خوان های مرد در نقش زن در تعزیه که به صورت چادر های عربی قدیمی (قجری) و روبند های مخصوص(برقه) به منطقه استان هرمزگان بوده، چه حکمی دارد؟ 3 ـ آیا اجرای مجلسی در وصف عروسی حضرت قاسم که به صورت حزین برگزار می گردد، محل اشکال است یا تایید؟
1) چنانچه آن موسیقی مناسب مجالس اهل فسق و فجور نباشد و موجب هتک حرمت شعائر حسینی نشود، اشکال ندارد؛ اما اگر مناسب مجالس فسق و فجور باشد و یا مناسب مجالس عزاداری نباشد، اشکال دارد.
2) اشکال ندارد.
3) اگر این عمل مستند به یکی از کتب مقتل باشد و با رعایت حرمت شعائر باشد، اشکال ندارد.
اگر قاتل در قتل عمد قبل از قصاص و استیذان از حاکم برای قصاص فوت کند و در میان ورثه مقتول صغار باشد با توجه به حرمت هدر دمای مسلمین و عمومات دال بر احترام به دم، آیا می توان از ماترک قاتل دیه مطالبه کرد؟
بله، دیه از ماترک میت برداشته می شود.
باتوجه به اینکه هزینه کفن ودفن متوفی مقدم بر پرداخت دیون است، آیا هزینه نماز و روزه جزء هزینه های کفن ودفن است و آیا پرداخت هزینه نمازو روزه متوفی مقدم بر پرداخت دیون وی است؟
اگر میت وصیت به ثلث کرده باشد، هزینه های نماز و روزه از ثلث مال او برداشته می شود و الا بر پسر بزرگتر واجب است که نماز و روزه واجب پدر را قضا کند و در هر صورت، دیون میت از اصل ترکه کسر می گردد نه نماز و روزه های فوت شده.
حجاب
سوال :

اگر آرایش صورت به اندازه ای باشد که در عرف به آن آرایش نگویند، آیا بازهم پوشاندن آن در مقابل نامحرم واجب است؟

جواب :

خیر، واجب نیست.

امربه معروف و نهی از منکر
سوال :

همسرم خانم محجبه، متدین و با ایمان قوی است؛ اما چند وقت است که اصرار دارد چادر بر سر نکند و اظهار می دارد که حجاب مو را کاملاً حفظ می کنم، ولی چادر سر نمی کنم. می خواستم بدانم بر خورد من باید چگونه باشد؛ بی تفاوت باشم و یا اصرار بر سر کردن چادر کنم؟

جواب :

بهتر است که با محبت و ملایمت فوائد حجاب با چادر را برای او بیان نمائید، لکن بر این امر اصرار نکنید.

حجاب
سوال :

من پزشكی زن و مقيم آلمان هستم و برای ادامه تحصيل و كار با مشكل مواجه شده ام. با توجه به قوانين نانوشته حاكم بر محيط های كاری، آموزشی - درمانی (بيمارستان ها و درمانگاه ها)، به من اجازه كار با حجاب اسلامی داده نمی شود. به دليل علاقه به ادامه تحصيل و همچنين با توجه به نياز مالی، مصر هستم كه حتماً ادامه تحصيل دهم. از شما تقاضا دارم مرا راهنمايی فرماييد.

جواب :

امر تحصیل و اشتغال اگر چه مهم و با ارزش است، اما این امر موجب و مجوز برداشتن حجاب نمی گردد، لذا با مسئولین مرکز آموزشی صحبت نمایید تا با داشتن حجاب موافقت حاصل گردد.

الحجاب
سوال :

ماهو الحق الشرعي تجاه الواجب للمراه في حاله الرفض من المراه نفسها عدم اللبس ؟ الحاله الاولى : هنالك امراه تعترف ان الحجاب واجب شرعي ولكن لاتريد لبسه ؟ ماهو الحكم الشرعي عليها ؟ الحاله الثانيه : هنالك امراه رفضت الاعتراف بالحجاب كواجب شرعي بالادله من القران والسنه ؟ ماهو الحكم الشرعي عليها ؟ وقصدي بالحكم الشرعي انا كزوج او اخ او اب ماذا يجب علي تجاه نسائي في حاله رفضت لبس الحجاب ؟

جواب :

اذا كنت قادراً على نهيهم فيجب من باب النهي عن المنكر بشرط توفّر شرائطه والّا فيحسن بك ان تنصحهم عسى أن يوفقهم الله بقبول نصائحك.

پوشاندن زیر چانه
سوال : آیا بر زنان پوشاندن مقداری از زیر چانه که هنگام بستن روسری دیده می شود، از نامحرم واجب است یا نه ؟
جواب : زیر چانه از محدوده وجه محسوب نمی شود، لذا پوشاندن آن واجب است.
زدن عطر توسط بانوان
سوال : حکم عمل زنی که هنگام خروج از منزل به قصد رفتن به مسجد برای ادای نماز عطر می زند چیست؟
جواب : فی نفسه جایز است اگر موجب تحریک مردان نامحرم نشود.
پوشیدن لباس آستین کوتاه برای مردان
سوال : پوشیدن لباس های آستین کوتاه در بیرون از منزل ( در برابر دید نامحرم) برای مرد چه حکمی دارد؟
جواب : اشکال ندارد.
حجاب
سوال : آيا مقصود از زنان كارافتاده اى كه اميد به ازدواج ندارند در آيه شریفه « القواعد من النساء اللاتى لايرجون نكاحاً » و می توانند در پوشش خود تخفيفى قايل شوند، زنانى است كه قصد ازدواج ندارند يا زنانى است كه اميدى به اين كه كسى براى ازدواج با ايشان پيش قدم شود، ندارند؟
جواب : مقصود گروه دوم است.
حجاب
سوال : دختر من نه سال قمرى او كامل شده و حجاب را نيز نگه مى دارد، لكن چون همسرم او را هنوز كوچک می پندارد و علايم بلوغ را در او مشاهده نمى كند، او را كودک مى داند و براى او لباس هاى كودكانه، تنگ و كوتاه مى خرد. حد شرعى لباس دختركى در اين سن چيست؟ آيا سن مشخصى براى اين كه لباس او با لباس كودكان مختلف باشد، وجود دارد؟
جواب : هنگامى كه دختر به سن نه سالگى برسد حجاب بر او واجب است و شايسته است كه مادرش او را به حجاب عادت دهد، حتى اگر علايم بلوغ را نداشته باشد و لباس نيز اگر تنگ، نازک و بدن نما باشد يا زينت محسوب شود، پوشيدن آن جايز نيست.
حجاب
سوال : آيا زن مى تواند كف دست و چهره خود را جلوى مرد بيگانه باز كند؟
جواب : پوشاندن صورت و دست تا مچ بر زن واجب نيست.
حجاب
سوال : آيا زن بايستى موى ريخته شده خود را جمع و آن را از ديد نامحرم بپوشاند؟
جواب : پوشاندن آن لازم نيست.
حجاب بانوان
سوال : آیا در این جامعه و با وجود وضعیت برخی زنان و بد حجابی آنان، مخصوصاً در بعضی از شهرهای کشور، عمل پوشانیدن قرص صورت توسط برخی اندک از بانوان مؤمنه وفاضله، حکم لباس شهرت را پیدا می کند و ایشان نباید از روی بند استفاده نمایند ویا بالعکس رواج این عمل بهتر است؟
جواب : خير، پوشاندن صورت توسط بانوان متدینه حکم لباس شهرت پیدا نمی کند، اگر چه این عمل واجب نیست.
پوشیدن پوشیه
سوال : آیا استفاده خانم ها از پوشیه (رو بنده) در بعضی جاها که به علت رواج بد حجابی حتی خانم های چادری گاهی انگشت نما هستند (مانند شمال شهر تهران) مصداق لباس شهرت است و اشکال دارد؟ در صورتی که لباس شهرت نبوده و حرام هم نیست آیا استفاده از آن برای خانم ها در شرایطی که ذکر شد، مناسب است و رجحان شرعی دارد یا خیر؟
جواب : لباس شهرت محسوب نمى شود و چنانچه از نظر عفاف و حجاب بهتر باشد رجحان شرعى نیز دارد.
حجاب
سوال : جراحان و کمک جراحان قبل از عمل باید دستهای خود را تا آرنج بشویند و این کار از نظر استریل بودن امری ضروری برای بیمار است اما تقریبا در 99 درصد بیمارستانهای کشور مکان مجزایی برای دست شستن خانمها و آقایان وجود ندارد و خانمها باید در سینکهایی که در راهروی اتاق عمل و جلوی دید همگان است، دستهای خود را بشویند. حکم این کار برای خانمها چیست؟
جواب : رعایت حجاب و پوشش بدن به مقدار واجب حتی در مفروض سؤال لازم است.
دوجرخه سواری بانوان
سوال : دوچرخه سوارى و اسكيت بازى بانوان در اماكن عمومى يا منظر نامحرم چه حكمى دارد؟
جواب : اگر در حين دوچرخه سوارى نتوانند حجاب خود را رعايت كنند يا دوچرخه سوارى وي مفسده عمومى داشته باشد يا موجب تحريك شهوت ديگران شود جايز نيست.
نگاه به نامحرم
سوال : 1) نظر به اينکه در دستورات قرآنی و فتاوای مراجع در مقوله نگاه کردن به نامحرم از نگاه مستقيم و يا اينکه نامحرم در محل ديد مردان نباشد، بنده سعی بسياری دارم حتی نگاه در صورت نامحرم نکنم و يا هنگام صحبت نگاه به آن ها نکنم، يا به ديوار نگاه کنم، که حتی افراد نامحرم اين شيوه را اشتباه می دانند و می گويند ما تو ديوار نيستيم، مارا آدم حساب نمی کنی؟ به هر حال بايد توجه داشته باشيم اساتيد خانم و اکثر خانم های رشته مترجمی زبان انگليسی و... حجاب را رعايت نمی کنند، از طرفی اين مقوله برايم به شکل وسواس شده اين مقوله برای من که نکنه من نگاه شهوت آلود کنم، نگاهم سالم نباشد و يا من که مترجم هستم دارم فيلم زبان انگليسی می بينم نگاهم به پای آن ها بخورد و... لطفا مرا راهنمايی کنيد، روانشناسان می گويند بايد حساسيت زدايی کنم آنقدر نگاه کنم تا عادی شود و از هيچ چيز تحريک نشوم. به خاطر جو جامعه و کلاس ها و رشته تحصيلی ام که بايد فيلم و... ببينم و وسواس اين مسئله حل گردد، از آنجا که نظر علماى دين برايم مهم است لطفا بگوييد من چگونه نامحرم را نگاه کنم، که اولا گناه نکنم، ثانيا اعصابم خورد نشود که گناه شد يا نشد، ثالثا وقتم در اين مقوله حرام نشود. بعضا مدتها در این فکر هستم که نکنه نگاهم بخورد و يک وقت دخترکان عروسک و زيبارويی به چشم می خورد و دستپاچه می شوم و بشکل وسواس گونه ای گناه می کنم. خسته می شوم استغفار می کنم و اين مشکل فعلی من است که تعادل روحی ام را سلب کرده است. آيا شيوه بنده درست است؟
راه حل شما چيست؟ چه کار مثبتی می توانم بکنم که هم آرامش يابم و هم خدا از من راضى باشد؟ در صورتی که می خواهيد بگوييد ازدواج کنم، ضمنا ازدواج در سنين پايين داشته ام ولی متاسفانه ازدواج ما ناسالم و بدون ارضا بوده و دارای مشکل بوده است. چه بايد کرد که معرفت بيشتری يابيم و مثلا بعد از مدتی تحريک نشويم؟
2) بنده برای اينکه رشته ام مترجمی زبان است در دانشگاه دوستان برای ترجمه از فيلم های شبکه های ماهواره ای جهت ترجمه و... استفاده می کنند. و همچنين تقويت زبان و ترجمه. بنده نیز خواستم ماهواره نصب کنم ولی علما می گويند برکت زندگی را می برد، به نظر شما ماهواره جهت اينگونه مصارف حرام است؟
جواب : نگاه بدون شهوت به زنانی که حتی با دعوت به حجاب، آن را مراعات نمی کنند جايز است و ليکن نگاهی که موجب کشيده شدن به حرام و نگاه به شهوت باشد، حرام است و بايستی ترک شود و نبايستی به گونه ای به زنان نگاه شود که منجر به وسوسه و شهوت گردد.