استفتائات برگزیده
اینجانبان متصدی و کارگزار و زمامدار و مجلس دار عزاداری در تکیه ای در یکی از شهرستان ها هستیم. حسب الوظیفه تصمیم بر این داشتیم که چندین شب عزاداری اباعبدالله الحسین (علیه السلام) را در تکیه بر پا کنیم، عده ای با آوردن این بهانه که اگر مراسم برگزار شود، موجب تبعات و گناه می شود مثلاً افراد فاسد چشم چرانی می کنند یا محتمل است که اشخاصی از این مراسمات سوء استفاده و گناه کنند، پیشنهاد به تعطیلی عزاداری اباعبدالله (علیه السلام) داده اند. آیا اینکه ممکن است بر حسب برگزاری عزاداری در حسینیه احتمالاً عده ای فاسق در این مجلس هم حضور یابند و گناه خود را انجام دهند بر ما که متصدی و کارگردان عزاداری هستیم، حجیت دارد که عزاداری را منحل کنیم؟ حکم واجب بر ما چیست؟
این نوع احتمال دادن خود یک وسوسه شیطانی است. برپایی شعائر حسینی و مراسم عزاداری اهل بیت (علیهم السلام) از اهم امور دینی است و بهتر است که از ورود این افراد به دسته عزاداری و هیئت منع نکنید و راه نصیحت و اصلاح ایشان را با کلمات شایسته و رفتار محبت آمیز در پیش گیرید.
اگر زنی به صورت چند ماهه صیغه مردی شده و سپس نخواهد به رابطه ادامه دهد، آیا می تواند مهریه خود را ببخشد یا مهری که گرفته را پس دهد و خود را یک طرفه از زوجیت مرد برهاند یا اینکه اتمام رابطه زوجیت موقت، منحصر به اتمام مدت یا بذل مدت توسط مرد است و ربطی به بذل مهریه یا استرداد آن ندارد؟
عقد موقت تنها به وسیله تمام شدن مدت و یا بذل مدت توسط زوج فسخ می شود، مگر آنکه در ضمن عقد، وکالت در بذل مدت از مرد گرفته شده باشد.
حکم شرعی کسی که نسبت محرمیت (ادعای زوجیت) و ادعای ارث را به صورت غیر واقعی به شخص دیگری بدهد، چیست؟
اثبات موضوع شرعی مانند زوجیت، نیازمند به بینه شرعی (شهادت دو نفر عادل) دارد.
در صورتی که بین زن و شوهری ملاعنه رخ دهد و شوهر نفی ولد کند.
1ـ رابطه محرمیت این کودک با ملاعن چگونه است؟ آیا در صورتی که کودک دختر باشد، در آینده می تواند با او ازدواج کند؟
2ـ رابطه محرمیت این کودک با بستگان نسبی و رضاعی و سببی مرد لاعن چگونه است؟ آیا می تواند این دختر با برادران مرد لاعن یا پدران او ازدواج کند؟
3ـ در صورتیکه مرد پس از ملاعنه و نفی ولد پشیمان گردد و رجوع کند، رابطه محرمیت این کودک با ملاعن و بستگان نسبی و رضاعی و سببی این مرد چگونه است؟
1) این کودک با ملاعن محرم است و نمی تواند با او ازدواج کند.
2) این کودک با بستگان مرد ملاعن محرم نیست و می تواند با آن ها ازدواج کند.
3) در صورتیکه واقعاً فرزند این مرد باشد یعنی مرد بین خود و خدای خود او را فرزند خود می داند، با بستگان آن مرد نیز محرم است.
همانگونه كه استحضار داريد در روزهای ماه محرم اغلب افراد نسبت به پخش نذری از قبيل شير، شربت و اطعام اقدام می نمايند. با عنايت به خشكسالی بوجود آمده، می خواستيم اين نذورات را در غالب جيره خشک غذايی و آب معدنی به آن منطقه ارسال نمائيم كه عده ای مردد هستند كه آيا از نظر شرعی صحيح می باشد يا خير، فلذا از آن مرجع عاليقدر تقاضا داشته تا حكم شرعی را بيان فرمايند.
چنانچه صیغه خاص نذر ـ که در رساله علمیه ذکر شده ـ خوانده باشد، واجب است در همان مصرف نذر که نامبرده شده، مصرف نمایند؛ لیکن اگر صیغه خاص نذر خوانده نشده باشد، جایز است در قالب جیره غذائی و آب معدنی و ... مصرف شود.
آیا انجام تغییرات ساختمانی در بنای مسجدی که واقف طبق وقف‌نامه و اسناد رسمی و محضری، تنها بنام مسجد وقف نموده ولاغیر؛ و اجاره دادن فضای آشپزخانه و زیرزمین و... آن مسجد، برای انجام امور اقتصادی و تجاری و درآمدزایی (کترینگ و تهیه و عرضه غذا و نوشیدنی)، جایز است؟
چنانچه واقف تصریح نموده باشد که نباید بناهای مذکور را برای انجام امور اقتصادی و تجاری و غیره اجاره داد؛ در این صورت جایز نیست وگرنه اشکالی ندارد.
آیا شرعاً و عقلاً بدون تشخیص و تعیین ارزش عوضین معامله، در فرضی که عوضین معامله آثار هنری و فاقد قیمت مشخص سوقیه هستند، امکان تشخیص حدوث غبن در معامله ممکن است؟
معیار تشخیص غبن آن است که غالب مردم از این تفاوت مقدار قیمت (قیمت بازار و شیء فروخته شده) مساحمه نمی کنند.
1ـ استفاده از دستگاه موسیقی سنتی که در سالیان گذشته تا به امروز به صورت ساز و دهل مخصوص مراسم تعزیه خوانی بوده و احیای این شعیره را به دنبال دارد، چه حکمی دارد؟ 2 ـ استفاده از لباس طرح قدیم مخصوص شبیه خوان های مرد در نقش زن در تعزیه که به صورت چادر های عربی قدیمی (قجری) و روبند های مخصوص(برقه) به منطقه استان هرمزگان بوده، چه حکمی دارد؟ 3 ـ آیا اجرای مجلسی در وصف عروسی حضرت قاسم که به صورت حزین برگزار می گردد، محل اشکال است یا تایید؟
1) چنانچه آن موسیقی مناسب مجالس اهل فسق و فجور نباشد و موجب هتک حرمت شعائر حسینی نشود، اشکال ندارد؛ اما اگر مناسب مجالس فسق و فجور باشد و یا مناسب مجالس عزاداری نباشد، اشکال دارد.
2) اشکال ندارد.
3) اگر این عمل مستند به یکی از کتب مقتل باشد و با رعایت حرمت شعائر باشد، اشکال ندارد.
اگر قاتل در قتل عمد قبل از قصاص و استیذان از حاکم برای قصاص فوت کند و در میان ورثه مقتول صغار باشد با توجه به حرمت هدر دمای مسلمین و عمومات دال بر احترام به دم، آیا می توان از ماترک قاتل دیه مطالبه کرد؟
بله، دیه از ماترک میت برداشته می شود.
باتوجه به اینکه هزینه کفن ودفن متوفی مقدم بر پرداخت دیون است، آیا هزینه نماز و روزه جزء هزینه های کفن ودفن است و آیا پرداخت هزینه نمازو روزه متوفی مقدم بر پرداخت دیون وی است؟
اگر میت وصیت به ثلث کرده باشد، هزینه های نماز و روزه از ثلث مال او برداشته می شود و الا بر پسر بزرگتر واجب است که نماز و روزه واجب پدر را قضا کند و در هر صورت، دیون میت از اصل ترکه کسر می گردد نه نماز و روزه های فوت شده.
آبزیان غیر فلسدار
سوال :

با توجه به آنکه خداوند بارها خوردنیهای حرام را در قرآن ذکر کرده (الانعام/۱۴۵): {قُل لاَّ أَجِدُ فِي مَا أُوْحِيَ إِلَيَّ مُحَرَّمًا عَلَى طَاعِمٍ يَطْعَمُهُ إِلاَّ أَن يَكُونَ مَيْتَةً أَوْ دَمًا مَّسْفُوحًا أَوْ لَحْمَ خِنزِيرٍ فَإِنَّهُ رِجْسٌ أَوْ فِسْقًا أُهِلَّ لِغَيْرِ اللّهِ بِهِ فَمَنِ اضْطُرَّ غَيْرَ بَاغٍ وَلاَ عَادٍ فَإِنَّ رَبَّكَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ}؛ دلیل حرمت خوردن آبزیان غیر فلسدار چیست؟ بنده مطلع هستم که در شماری از روایات به حرمت (و یا کراهت) خوردن آبزیان غیر فلسدار اشاره شده، اما آیا این روایات در مقابل آیات قرآن قرار نمی گیرد؟ آیا تحریم کردن آبزیان غیر فلسدار مصداق آیه ۸۷ سوره مائده نیست؟ يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تُحَرِّمُوا طَيِّباتِ ما أَحَلَّ اللَّهُ لَكُمْ وَ لا تَعْتَدُوا إِنَّ اللَّهَ لا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ. آیا تحریم آبزیان غیر فلسدار اضافه کردن حرامی به محرمات الهی نیست؟ و یا با محرمات ذکر شده در قرآن قابل جمع است؟

جواب :

تخصيص عموم و يا تقييد اطلاق آیات شریفه قرآن توسط روایات معتبر، امری است مسلم در بین همه فرق اسلامی، بنابراین حتی اهل سنت هم موافق این امر هستند، تنها فرقی که وجود دارد این است که روایات معتبر نزد آنان عبارت است از احادیث نبوی؛ اما نزد ما عبارت است از احادیث نبوی و احادیث ائمه معصومین (علیهم السلام).

صید ماهی
سوال : ماهی را در وقت زنده بودن از دریاچه صید کردیم و آن را داخل یک تشت پر از آب انداختیم ، لیکن بعد از چند ساعت تلف شد. آیا خوردن این ماهی حلال است؟
جواب : چنانچه ماهی داخل تشت پر از آب مرده است ، خوردن ماهی جایز نیست.
تذکیه ماهی
سوال : اگر ماهى در تور و قبل از آن كه تور را از آب بالا بكشند بميرد، آيا تذكيه شده محسوب مى شود؟ همچنين اگر ماهى را با قلاب بگيرند و قبل از خارج كردن از آب بميرد، تذكيه شده است؟
جواب : تذكيه شده محسوب است.
تذکیه ماهی
سوال : آيا استيلا و تسلط بر ماهى هنگام زنده بودن آن در خارج از آب شرط است و آيا نگاه به آن در حال حيات ماهى كفايت مى كند؟
جواب : بله كفايت مى كند، بنابر اين اگر ماهى هنگام استيلا يا نگاه شخص به او در حال جان دادن، به قصد گرفتن بوده، حكم به تذكيه و حليت آن مى شود.
تذکیه ماهی
سوال : حكم ماهى هايى كه داخل تور بزرگ ماهيگيرى مى ميرند چيست، آيا اين تورها احكام خاصى دارد؟
جواب : حلال است.
تذکیه ماهی
سوال : تذكيه ماهى چگونه است، آيا به خارج كردن آن از آب به صورت زنده است يا خارج شدن آن از آب به صورت زنده يا گرفتن از آب به صورت زنده؟
جواب : تذكيه ماهى دستيابى به آن است به صورت زنده در خارج از آب يا به اين كه آن را داخل آب زنده بگيرند و خارج كنند چه با دست، تور، قلاب ماهى گيرى و يا در شبكه ماهی گيری و امثال آن بميرد يا اين كه آن را خارج از آب با دست يا آلتى ديگر بگيرند يا تحت نظارت و تسلط او باشد و بعد از آن بميرد.
صید ماهی
سوال : در صید و فرآوری و نهایتاً استحصال فیله از ماهی تیلاپیا وارداتی از کشور چین مراحل ذیل انجام می گیرد، مستدعی است حکم فقهی خوردن آن را بیان فرمایید:
1. صید ماهی زنده از استخر پرورشی توسط تور محاصره ای.
2. انتقال ماهی زنده داخل آب و اکسیژن توسط کامیون.
3. صید مجدد ماهی زنده توسط ظروف پلاستیکی مشبک.
4. شستشوی اولیه ی ماهی ها در حوضچه ای به ابعاد 10متر مربع.
5. خروج مجدد از حوضچه ها جهت خونگیری توسط نقاله.
6. فرو بردن چاقوی مخصوص زیر آبشش ها جهت خونگیری.
7. شستشوی ثانویه و حرکت دادن ماهی ها جهت انتقال به سالن فرآوری و جداسازی فیله ها توسط فشار آب در کانال فلزی.
8. جان دادن بعضی ماهی ها در داخل کانال فلزی حاوی آب.
جواب : در فرض مسئله خوردن ماهی حلال است زیرا زنده از آب گرفته شده است و صید محسوب می شود.