استفتائات برگزیده
اگر کسی مرتد شود و سپس مسلمان شود، آیا قضای نمازهای آن مدت که مرتد بوده بر او واجب است ؟
طبق فتوای معظم له، قضای نمازهای آن مدت واجب است.
اینجانبان متصدی و کارگزار و زمامدار و مجلس دار عزاداری در تکیه ای در یکی از شهرستان ها هستیم. حسب الوظیفه تصمیم بر این داشتیم که چندین شب عزاداری اباعبدالله الحسین (علیه السلام) را در تکیه بر پا کنیم، عده ای با آوردن این بهانه که اگر مراسم برگزار شود، موجب تبعات و گناه می شود مثلاً افراد فاسد چشم چرانی می کنند یا محتمل است که اشخاصی از این مراسمات سوء استفاده و گناه کنند، پیشنهاد به تعطیلی عزاداری اباعبدالله (علیه السلام) داده اند. آیا اینکه ممکن است بر حسب برگزاری عزاداری در حسینیه احتمالاً عده ای فاسق در این مجلس هم حضور یابند و گناه خود را انجام دهند بر ما که متصدی و کارگردان عزاداری هستیم، حجیت دارد که عزاداری را منحل کنیم؟ حکم واجب بر ما چیست؟
این نوع احتمال دادن خود یک وسوسه شیطانی است. برپایی شعائر حسینی و مراسم عزاداری اهل بیت (علیهم السلام) از اهم امور دینی است و بهتر است که از ورود این افراد به دسته عزاداری و هیئت منع نکنید و راه نصیحت و اصلاح ایشان را با کلمات شایسته و رفتار محبت آمیز در پیش گیرید.
اگر زنی به صورت چند ماهه صیغه مردی شده و سپس نخواهد به رابطه ادامه دهد، آیا می تواند مهریه خود را ببخشد یا مهری که گرفته را پس دهد و خود را یک طرفه از زوجیت مرد برهاند یا اینکه اتمام رابطه زوجیت موقت، منحصر به اتمام مدت یا بذل مدت توسط مرد است و ربطی به بذل مهریه یا استرداد آن ندارد؟
عقد موقت تنها به وسیله تمام شدن مدت و یا بذل مدت توسط زوج فسخ می شود، مگر آنکه در ضمن عقد، وکالت در بذل مدت از مرد گرفته شده باشد.
حکم شرعی کسی که نسبت محرمیت (ادعای زوجیت) و ادعای ارث را به صورت غیر واقعی به شخص دیگری بدهد، چیست؟
اثبات موضوع شرعی مانند زوجیت، نیازمند به بینه شرعی (شهادت دو نفر عادل) دارد.
در صورتی که بین زن و شوهری ملاعنه رخ دهد و شوهر نفی ولد کند.
1ـ رابطه محرمیت این کودک با ملاعن چگونه است؟ آیا در صورتی که کودک دختر باشد، در آینده می تواند با او ازدواج کند؟
2ـ رابطه محرمیت این کودک با بستگان نسبی و رضاعی و سببی مرد لاعن چگونه است؟ آیا می تواند این دختر با برادران مرد لاعن یا پدران او ازدواج کند؟
3ـ در صورتیکه مرد پس از ملاعنه و نفی ولد پشیمان گردد و رجوع کند، رابطه محرمیت این کودک با ملاعن و بستگان نسبی و رضاعی و سببی این مرد چگونه است؟
1) این کودک با ملاعن محرم است و نمی تواند با او ازدواج کند.
2) این کودک با بستگان مرد ملاعن محرم نیست و می تواند با آن ها ازدواج کند.
3) در صورتیکه واقعاً فرزند این مرد باشد یعنی مرد بین خود و خدای خود او را فرزند خود می داند، با بستگان آن مرد نیز محرم است.
همانگونه كه استحضار داريد در روزهای ماه محرم اغلب افراد نسبت به پخش نذری از قبيل شير، شربت و اطعام اقدام می نمايند. با عنايت به خشكسالی بوجود آمده، می خواستيم اين نذورات را در غالب جيره خشک غذايی و آب معدنی به آن منطقه ارسال نمائيم كه عده ای مردد هستند كه آيا از نظر شرعی صحيح می باشد يا خير، فلذا از آن مرجع عاليقدر تقاضا داشته تا حكم شرعی را بيان فرمايند.
چنانچه صیغه خاص نذر ـ که در رساله علمیه ذکر شده ـ خوانده باشد، واجب است در همان مصرف نذر که نامبرده شده، مصرف نمایند؛ لیکن اگر صیغه خاص نذر خوانده نشده باشد، جایز است در قالب جیره غذائی و آب معدنی و ... مصرف شود.
آیا انجام تغییرات ساختمانی در بنای مسجدی که واقف طبق وقف‌نامه و اسناد رسمی و محضری، تنها بنام مسجد وقف نموده ولاغیر؛ و اجاره دادن فضای آشپزخانه و زیرزمین و... آن مسجد، برای انجام امور اقتصادی و تجاری و درآمدزایی (کترینگ و تهیه و عرضه غذا و نوشیدنی)، جایز است؟
چنانچه واقف تصریح نموده باشد که نباید بناهای مذکور را برای انجام امور اقتصادی و تجاری و غیره اجاره داد؛ در این صورت جایز نیست وگرنه اشکالی ندارد.
آیا شرعاً و عقلاً بدون تشخیص و تعیین ارزش عوضین معامله، در فرضی که عوضین معامله آثار هنری و فاقد قیمت مشخص سوقیه هستند، امکان تشخیص حدوث غبن در معامله ممکن است؟
معیار تشخیص غبن آن است که غالب مردم از این تفاوت مقدار قیمت (قیمت بازار و شیء فروخته شده) مساحمه نمی کنند.
1ـ استفاده از دستگاه موسیقی سنتی که در سالیان گذشته تا به امروز به صورت ساز و دهل مخصوص مراسم تعزیه خوانی بوده و احیای این شعیره را به دنبال دارد، چه حکمی دارد؟ 2 ـ استفاده از لباس طرح قدیم مخصوص شبیه خوان های مرد در نقش زن در تعزیه که به صورت چادر های عربی قدیمی (قجری) و روبند های مخصوص(برقه) به منطقه استان هرمزگان بوده، چه حکمی دارد؟ 3 ـ آیا اجرای مجلسی در وصف عروسی حضرت قاسم که به صورت حزین برگزار می گردد، محل اشکال است یا تایید؟
1) چنانچه آن موسیقی مناسب مجالس اهل فسق و فجور نباشد و موجب هتک حرمت شعائر حسینی نشود، اشکال ندارد؛ اما اگر مناسب مجالس فسق و فجور باشد و یا مناسب مجالس عزاداری نباشد، اشکال دارد.
2) اشکال ندارد.
3) اگر این عمل مستند به یکی از کتب مقتل باشد و با رعایت حرمت شعائر باشد، اشکال ندارد.
اگر قاتل در قتل عمد قبل از قصاص و استیذان از حاکم برای قصاص فوت کند و در میان ورثه مقتول صغار باشد با توجه به حرمت هدر دمای مسلمین و عمومات دال بر احترام به دم، آیا می توان از ماترک قاتل دیه مطالبه کرد؟
بله، دیه از ماترک میت برداشته می شود.
سرقت
سوال :

مردی گوشی موبایل همسر شرعی اش را که متهم به روابط نامشروع بوده، علی رغم مقاومت زن، جهت بررسی های لازم گرفته است (و پس از تحقیقات لازم برگردانده شده است)؛ آیا عمل شوهر شرعاً مزاحمت یا سرقت یا اخاذی محسوب می شود یا خیر؟

جواب :

خیر، محسوب نمی شود.

سرقت و دزدی
سوال :

آیا ربایش سگ های تزئینی سرقت محسوب می شود؟ تخصیصاً با التفات به فتوای آن استاد معظم در منهاج، کتاب التجاره، مسئله دوم: (الامور التی لا یجوز بیعها ولا المعاوضة علیها لایبعد ثبوت حق الاختصاص...) آیا حق اختصاص برای صاحب آن ثابت است؟

جواب :

سرقت به معنای مصطلح فقهی ـ که احکام سرقت بر آن مترتب باشد ـ نیست؛ لیکن جایز نیست، چون حق اختصاص برای صاحب آن ثابت است.

احکام سرقت
سوال :

خواهشمند است نظر مبارک خویش را در خصوص مسائل ذیل بیان فرمایید.


1. یکی از شرایطی که برای قطع دست سارق بیان شده، مخفی بودن (خفیة) است. آیا این قید، شرط تحقق مطلق سرقت است یا سرقت حدی؟ به بیان دیگر، اگر این قید وجود نداشته باشد آیا عنوان سرقت صدق می کند یا خیر؟


2. مراد از قید یاد شده چیست؟ این که سرقت تنها دور از چشم مالک باشد یا تلاش برای مخفیانه انجام شدن کار و یا معنایی دیگر؟


3. قید یاد شده مربوط به هتک حرز است یا خروج شئ؟ به بیان دیگر اگر هتک حرز مخفیانه باشد اما خروج عین مسروقه آشکار، آیا این قید تحقق یافته یا خیر (و عکس این صورت)؟

جواب :

1) این قید مربوط به سرقت حدی است، اما در صورت عدم مخفی بودن باز عنوان سرقت صدق می کند و سارق مستوجب تعزیر می باشد.


2) هر دو صورت را شامل می شود.


3) بله، قید تحقق یافته است و در عکسش تحقق نیافته است.

سرقت تألیفات
سوال : فردى با علم به وجود تأليفات و تحقيقات نويسنده اى اقدام به سرقت كامپيوتر نويسنده مى نمايد و تمامى تاليفات موجود در آن را از بين مى برد، آيا سارق ضامن خسارت است؟ راه اثبات شرعى تعداد تأليفات چيست؟
جواب : اين شخص ضامن خسارت وارده بر كامپيوتر و تمامى تأليفات موجود در آن مى باشد. راه اثبات شرعى تعداد تأليفات از طريق بينه شخص خسارت ديده مى باشد. در غير اين صورت، اختلاف با قسم منكر و داورى مقام صالح قضايى خاتمه مى يابد.
برگرداندن مال دزدی
سوال : اگر شخصى از كسى كه به او اطمينان داشته چيزى را سرقت كند و او هرگز به سارق شک نكند لكن بعد از مدتى سارق شديداً پشيمان شده و مى خواهد هر طور شده مال سرقتى را بازگرداند اما نمى تواند مال باخته را مطلع كند زيرا از چشم او مى افتد و خجل شده و موقعيت اجتماعى خود را از دست مى دهد. آيا راهى براى بازگرداندن مال سرقت شده بدون اطلاع صاحب مال وجود دارد؟
جواب : رساندن مال به مالک آن با تفهيم اين كه مال از آن اوست كفايت مى كند ولو اين عمل به واسطه اشخاص ديگر يا با نوشتن انجام شود و مطلع كردن مال باخته از اين كه مال از او سرقت شده واجب نيست.
خسارت ناشی از سرقت
سوال : فردی با علم به وجود تألیفات و تحقیقات نویسنده ای اقدام به سرقت کامپیوتر نویسنده می نماید و تمامی تالیفات موجود در آن را از بین می برد آیا سارق ضامن خسارت است؟ راه اثبات شرعی تعداد تألیفات چیست؟
جواب : سارق ضامن خسارت وارده بر کامپیوتر و تمامی تأليفات موجود در آن می باشد. راه اثبات شرعی تعداد تألیفات از طریق بیّنه شخص خسارت دیده می باشد. در غير اين صورت، اختلاف، با قسم منكر و داورى مقام صالح قضايى خاتمه مى يابد.