استفتائات برگزیده
اگر کسی مرتد شود و سپس مسلمان شود، آیا قضای نمازهای آن مدت که مرتد بوده بر او واجب است ؟
طبق فتوای معظم له، قضای نمازهای آن مدت واجب است.
اینجانبان متصدی و کارگزار و زمامدار و مجلس دار عزاداری در تکیه ای در یکی از شهرستان ها هستیم. حسب الوظیفه تصمیم بر این داشتیم که چندین شب عزاداری اباعبدالله الحسین (علیه السلام) را در تکیه بر پا کنیم، عده ای با آوردن این بهانه که اگر مراسم برگزار شود، موجب تبعات و گناه می شود مثلاً افراد فاسد چشم چرانی می کنند یا محتمل است که اشخاصی از این مراسمات سوء استفاده و گناه کنند، پیشنهاد به تعطیلی عزاداری اباعبدالله (علیه السلام) داده اند. آیا اینکه ممکن است بر حسب برگزاری عزاداری در حسینیه احتمالاً عده ای فاسق در این مجلس هم حضور یابند و گناه خود را انجام دهند بر ما که متصدی و کارگردان عزاداری هستیم، حجیت دارد که عزاداری را منحل کنیم؟ حکم واجب بر ما چیست؟
این نوع احتمال دادن خود یک وسوسه شیطانی است. برپایی شعائر حسینی و مراسم عزاداری اهل بیت (علیهم السلام) از اهم امور دینی است و بهتر است که از ورود این افراد به دسته عزاداری و هیئت منع نکنید و راه نصیحت و اصلاح ایشان را با کلمات شایسته و رفتار محبت آمیز در پیش گیرید.
اگر زنی به صورت چند ماهه صیغه مردی شده و سپس نخواهد به رابطه ادامه دهد، آیا می تواند مهریه خود را ببخشد یا مهری که گرفته را پس دهد و خود را یک طرفه از زوجیت مرد برهاند یا اینکه اتمام رابطه زوجیت موقت، منحصر به اتمام مدت یا بذل مدت توسط مرد است و ربطی به بذل مهریه یا استرداد آن ندارد؟
عقد موقت تنها به وسیله تمام شدن مدت و یا بذل مدت توسط زوج فسخ می شود، مگر آنکه در ضمن عقد، وکالت در بذل مدت از مرد گرفته شده باشد.
حکم شرعی کسی که نسبت محرمیت (ادعای زوجیت) و ادعای ارث را به صورت غیر واقعی به شخص دیگری بدهد، چیست؟
اثبات موضوع شرعی مانند زوجیت، نیازمند به بینه شرعی (شهادت دو نفر عادل) دارد.
در صورتی که بین زن و شوهری ملاعنه رخ دهد و شوهر نفی ولد کند.
1ـ رابطه محرمیت این کودک با ملاعن چگونه است؟ آیا در صورتی که کودک دختر باشد، در آینده می تواند با او ازدواج کند؟
2ـ رابطه محرمیت این کودک با بستگان نسبی و رضاعی و سببی مرد لاعن چگونه است؟ آیا می تواند این دختر با برادران مرد لاعن یا پدران او ازدواج کند؟
3ـ در صورتیکه مرد پس از ملاعنه و نفی ولد پشیمان گردد و رجوع کند، رابطه محرمیت این کودک با ملاعن و بستگان نسبی و رضاعی و سببی این مرد چگونه است؟
1) این کودک با ملاعن محرم است و نمی تواند با او ازدواج کند.
2) این کودک با بستگان مرد ملاعن محرم نیست و می تواند با آن ها ازدواج کند.
3) در صورتیکه واقعاً فرزند این مرد باشد یعنی مرد بین خود و خدای خود او را فرزند خود می داند، با بستگان آن مرد نیز محرم است.
همانگونه كه استحضار داريد در روزهای ماه محرم اغلب افراد نسبت به پخش نذری از قبيل شير، شربت و اطعام اقدام می نمايند. با عنايت به خشكسالی بوجود آمده، می خواستيم اين نذورات را در غالب جيره خشک غذايی و آب معدنی به آن منطقه ارسال نمائيم كه عده ای مردد هستند كه آيا از نظر شرعی صحيح می باشد يا خير، فلذا از آن مرجع عاليقدر تقاضا داشته تا حكم شرعی را بيان فرمايند.
چنانچه صیغه خاص نذر ـ که در رساله علمیه ذکر شده ـ خوانده باشد، واجب است در همان مصرف نذر که نامبرده شده، مصرف نمایند؛ لیکن اگر صیغه خاص نذر خوانده نشده باشد، جایز است در قالب جیره غذائی و آب معدنی و ... مصرف شود.
آیا انجام تغییرات ساختمانی در بنای مسجدی که واقف طبق وقف‌نامه و اسناد رسمی و محضری، تنها بنام مسجد وقف نموده ولاغیر؛ و اجاره دادن فضای آشپزخانه و زیرزمین و... آن مسجد، برای انجام امور اقتصادی و تجاری و درآمدزایی (کترینگ و تهیه و عرضه غذا و نوشیدنی)، جایز است؟
چنانچه واقف تصریح نموده باشد که نباید بناهای مذکور را برای انجام امور اقتصادی و تجاری و غیره اجاره داد؛ در این صورت جایز نیست وگرنه اشکالی ندارد.
آیا شرعاً و عقلاً بدون تشخیص و تعیین ارزش عوضین معامله، در فرضی که عوضین معامله آثار هنری و فاقد قیمت مشخص سوقیه هستند، امکان تشخیص حدوث غبن در معامله ممکن است؟
معیار تشخیص غبن آن است که غالب مردم از این تفاوت مقدار قیمت (قیمت بازار و شیء فروخته شده) مساحمه نمی کنند.
1ـ استفاده از دستگاه موسیقی سنتی که در سالیان گذشته تا به امروز به صورت ساز و دهل مخصوص مراسم تعزیه خوانی بوده و احیای این شعیره را به دنبال دارد، چه حکمی دارد؟ 2 ـ استفاده از لباس طرح قدیم مخصوص شبیه خوان های مرد در نقش زن در تعزیه که به صورت چادر های عربی قدیمی (قجری) و روبند های مخصوص(برقه) به منطقه استان هرمزگان بوده، چه حکمی دارد؟ 3 ـ آیا اجرای مجلسی در وصف عروسی حضرت قاسم که به صورت حزین برگزار می گردد، محل اشکال است یا تایید؟
1) چنانچه آن موسیقی مناسب مجالس اهل فسق و فجور نباشد و موجب هتک حرمت شعائر حسینی نشود، اشکال ندارد؛ اما اگر مناسب مجالس فسق و فجور باشد و یا مناسب مجالس عزاداری نباشد، اشکال دارد.
2) اشکال ندارد.
3) اگر این عمل مستند به یکی از کتب مقتل باشد و با رعایت حرمت شعائر باشد، اشکال ندارد.
اگر قاتل در قتل عمد قبل از قصاص و استیذان از حاکم برای قصاص فوت کند و در میان ورثه مقتول صغار باشد با توجه به حرمت هدر دمای مسلمین و عمومات دال بر احترام به دم، آیا می توان از ماترک قاتل دیه مطالبه کرد؟
بله، دیه از ماترک میت برداشته می شود.
حکم دریافت رشوه
سوال :

اینجانب کارمند اداره کار هستم. با وجود حساسیت شغلی و اینکه در یک ماه بارها پرونده های میلیونی و میلیاردی را رسیدگی می کنم در معرض دریافت رشوه هستم، لیکن حقوق و مزایای ناچیزی دریافت می کنم و در برابر دریافتی کارمندان سایر ادارات و شرکت های دولتی ناچیز و کفاف یک زندگی آبرومند را نمی دهد. سؤال من این است که در این شرایط دریافت رشوه برای من چه حکمی دارد؟

جواب :

در مفروض سؤال، گرفتن هر وجهی و تحت هر عنوانی جایز نیست و اندک بودن حقوق و مزایا و صرف ناچیز بودن دریافتی شما در برابر دریافتی دیگران و کافی نبودن آن برای زندگی آبرومند، مجوز نمی باشد.

رشوه
سوال : دادن رشوه با اين عنوان كه در اين بين حق كسى ضايع نشود ولى كار شخص سريعتر صورت گيرد چه حكمى‏ دارد و آيا اين عمل رشوه محسوب‏ می شود؟
جواب : رشوه بر قضاوت حرام است و اما گرفتن چيزى در غير قضاوت در مقابل تسهيل و تسريع امور در ادارات چنانچه براى كار حرامى يا تضييع حق ديگران و يا خلاف مقررات باشد حرام است والا جايز است.
دادن رشوه به پلیس
سوال : بنده راننده تریلر باری هستم برخی اوقات پلیس بدون دلیل و خلاف اتومبیل بنده را به پارکینگ برده و علاوه بر آن جریمه نیز می کند ولی اگر به آنان رشوه پرداخت کنیم به ما چیزی نمی گویند، آیا رشوه را بدهیم یا اتومبیل را به پارکینگ بفرستیم که در حدود 10 الی 15 روز در آن جا باشد که در این صورت ضرر زیادی خواهیم کرد. تکلیف بنده چیست؟
جواب : در مفروض سؤال که راننده هیچ تخلفی از مقررات نکرده است، پرداخت وجه درخواستی از سوی پرداخت کننده جایز است، هرچند برای گیرنده ی وجه حرام قطعی است.
رشوه برای شرکت در مناقصه
سوال : بنده پیمانکار یکی از شرکت های ساختمانی معروف می باشم و می خواهم در مناقصه شرکت نمایم. حضور بنده در مناقصه منوط به پرداخت رشوه است، آیا مجاز به پرداختن رشوه هستم تا بتوانم در مناقصه شرکت کنم یا خیر؟ لازم به ذکر است که ممکن است در مناقصه شرکت کرده و برنده ی مناقصه نشوم.
جواب : بایستی طبق مقررات عمل شود و دادن پولی به دیگری که طبق مقررات عمل کند رشوه نمی باشد، مگر اینکه در مقررات قانونی از دادن و گرفتن آن منع شده باشد که در این صورت نباید تخلف شود و چنانچه در ارتباط با شرکت در مناقصه مقرراتی وجود داشته باشد، مراعات آن مقررات لازم است.
نذز توزیع مال بین کارمندان
سوال : چنان چه شخصی در اداره‌ای کاری داشته باشد و با مراجعه به آن اداره، کارمندان بدون توقع و انتظار و توافق قبلی کارش را طبق ضوابط انجام دهند و این شخص بین خود و خدای خودش نذر کرده باشد که اگر کارم انجام شد مبلغی را بین کارمندان به عنوان هدیه توزیع می نمایم، آیا این داد و ستد با خصوصیاتی که فوق عرض شد شرعاً رشاء و ارتشاء محسوب می شود یا خیر؟
جواب : خیر در فرض مذکور چنین عملی رشوه محسوب نمی شود.
رشوه
سوال : متأسفانه رشوه خوارى در خيلى از مراكز در حال رواج است و در صورت نپرداختن آن بسيارى از كارها انجام نمى شود، خواهشمنديم نظر مباركتان را در اين زمينه بيان فرمائيد.
جواب : رشوه بر قضاوت حرام است واما رشوه بر غير قضاوت مثل تسريع تمشيه امور در ادارات اگر براى تمشيه ى كار حرامى يا تضييع حق دیگران ویا خلاف کردن باشد حرام است وإلا جایز است.