استفتائات برگزیده
اگر کسی مرتد شود و سپس مسلمان شود، آیا قضای نمازهای آن مدت که مرتد بوده بر او واجب است ؟
طبق فتوای معظم له، قضای نمازهای آن مدت واجب است.
اینجانبان متصدی و کارگزار و زمامدار و مجلس دار عزاداری در تکیه ای در یکی از شهرستان ها هستیم. حسب الوظیفه تصمیم بر این داشتیم که چندین شب عزاداری اباعبدالله الحسین (علیه السلام) را در تکیه بر پا کنیم، عده ای با آوردن این بهانه که اگر مراسم برگزار شود، موجب تبعات و گناه می شود مثلاً افراد فاسد چشم چرانی می کنند یا محتمل است که اشخاصی از این مراسمات سوء استفاده و گناه کنند، پیشنهاد به تعطیلی عزاداری اباعبدالله (علیه السلام) داده اند. آیا اینکه ممکن است بر حسب برگزاری عزاداری در حسینیه احتمالاً عده ای فاسق در این مجلس هم حضور یابند و گناه خود را انجام دهند بر ما که متصدی و کارگردان عزاداری هستیم، حجیت دارد که عزاداری را منحل کنیم؟ حکم واجب بر ما چیست؟
این نوع احتمال دادن خود یک وسوسه شیطانی است. برپایی شعائر حسینی و مراسم عزاداری اهل بیت (علیهم السلام) از اهم امور دینی است و بهتر است که از ورود این افراد به دسته عزاداری و هیئت منع نکنید و راه نصیحت و اصلاح ایشان را با کلمات شایسته و رفتار محبت آمیز در پیش گیرید.
اگر زنی به صورت چند ماهه صیغه مردی شده و سپس نخواهد به رابطه ادامه دهد، آیا می تواند مهریه خود را ببخشد یا مهری که گرفته را پس دهد و خود را یک طرفه از زوجیت مرد برهاند یا اینکه اتمام رابطه زوجیت موقت، منحصر به اتمام مدت یا بذل مدت توسط مرد است و ربطی به بذل مهریه یا استرداد آن ندارد؟
عقد موقت تنها به وسیله تمام شدن مدت و یا بذل مدت توسط زوج فسخ می شود، مگر آنکه در ضمن عقد، وکالت در بذل مدت از مرد گرفته شده باشد.
حکم شرعی کسی که نسبت محرمیت (ادعای زوجیت) و ادعای ارث را به صورت غیر واقعی به شخص دیگری بدهد، چیست؟
اثبات موضوع شرعی مانند زوجیت، نیازمند به بینه شرعی (شهادت دو نفر عادل) دارد.
در صورتی که بین زن و شوهری ملاعنه رخ دهد و شوهر نفی ولد کند.
1ـ رابطه محرمیت این کودک با ملاعن چگونه است؟ آیا در صورتی که کودک دختر باشد، در آینده می تواند با او ازدواج کند؟
2ـ رابطه محرمیت این کودک با بستگان نسبی و رضاعی و سببی مرد لاعن چگونه است؟ آیا می تواند این دختر با برادران مرد لاعن یا پدران او ازدواج کند؟
3ـ در صورتیکه مرد پس از ملاعنه و نفی ولد پشیمان گردد و رجوع کند، رابطه محرمیت این کودک با ملاعن و بستگان نسبی و رضاعی و سببی این مرد چگونه است؟
1) این کودک با ملاعن محرم است و نمی تواند با او ازدواج کند.
2) این کودک با بستگان مرد ملاعن محرم نیست و می تواند با آن ها ازدواج کند.
3) در صورتیکه واقعاً فرزند این مرد باشد یعنی مرد بین خود و خدای خود او را فرزند خود می داند، با بستگان آن مرد نیز محرم است.
همانگونه كه استحضار داريد در روزهای ماه محرم اغلب افراد نسبت به پخش نذری از قبيل شير، شربت و اطعام اقدام می نمايند. با عنايت به خشكسالی بوجود آمده، می خواستيم اين نذورات را در غالب جيره خشک غذايی و آب معدنی به آن منطقه ارسال نمائيم كه عده ای مردد هستند كه آيا از نظر شرعی صحيح می باشد يا خير، فلذا از آن مرجع عاليقدر تقاضا داشته تا حكم شرعی را بيان فرمايند.
چنانچه صیغه خاص نذر ـ که در رساله علمیه ذکر شده ـ خوانده باشد، واجب است در همان مصرف نذر که نامبرده شده، مصرف نمایند؛ لیکن اگر صیغه خاص نذر خوانده نشده باشد، جایز است در قالب جیره غذائی و آب معدنی و ... مصرف شود.
آیا انجام تغییرات ساختمانی در بنای مسجدی که واقف طبق وقف‌نامه و اسناد رسمی و محضری، تنها بنام مسجد وقف نموده ولاغیر؛ و اجاره دادن فضای آشپزخانه و زیرزمین و... آن مسجد، برای انجام امور اقتصادی و تجاری و درآمدزایی (کترینگ و تهیه و عرضه غذا و نوشیدنی)، جایز است؟
چنانچه واقف تصریح نموده باشد که نباید بناهای مذکور را برای انجام امور اقتصادی و تجاری و غیره اجاره داد؛ در این صورت جایز نیست وگرنه اشکالی ندارد.
آیا شرعاً و عقلاً بدون تشخیص و تعیین ارزش عوضین معامله، در فرضی که عوضین معامله آثار هنری و فاقد قیمت مشخص سوقیه هستند، امکان تشخیص حدوث غبن در معامله ممکن است؟
معیار تشخیص غبن آن است که غالب مردم از این تفاوت مقدار قیمت (قیمت بازار و شیء فروخته شده) مساحمه نمی کنند.
1ـ استفاده از دستگاه موسیقی سنتی که در سالیان گذشته تا به امروز به صورت ساز و دهل مخصوص مراسم تعزیه خوانی بوده و احیای این شعیره را به دنبال دارد، چه حکمی دارد؟ 2 ـ استفاده از لباس طرح قدیم مخصوص شبیه خوان های مرد در نقش زن در تعزیه که به صورت چادر های عربی قدیمی (قجری) و روبند های مخصوص(برقه) به منطقه استان هرمزگان بوده، چه حکمی دارد؟ 3 ـ آیا اجرای مجلسی در وصف عروسی حضرت قاسم که به صورت حزین برگزار می گردد، محل اشکال است یا تایید؟
1) چنانچه آن موسیقی مناسب مجالس اهل فسق و فجور نباشد و موجب هتک حرمت شعائر حسینی نشود، اشکال ندارد؛ اما اگر مناسب مجالس فسق و فجور باشد و یا مناسب مجالس عزاداری نباشد، اشکال دارد.
2) اشکال ندارد.
3) اگر این عمل مستند به یکی از کتب مقتل باشد و با رعایت حرمت شعائر باشد، اشکال ندارد.
اگر قاتل در قتل عمد قبل از قصاص و استیذان از حاکم برای قصاص فوت کند و در میان ورثه مقتول صغار باشد با توجه به حرمت هدر دمای مسلمین و عمومات دال بر احترام به دم، آیا می توان از ماترک قاتل دیه مطالبه کرد؟
بله، دیه از ماترک میت برداشته می شود.
تغییر مذهب
سوال :

در صورت تغییر مذهب یک مسلمان، چه حکمی بر او اعمال می شود؟

جواب :

در صورت احراز ارتداد توسط حاکم شرع، احکام ارتداد جاری می شود و تا زمانی که یقین به ارتداد و تغییر مذهب و انکار دین اسلام و ضروریات آن حاصل نشده، همچنان مسلمان است. ارتداد در صورتی حاصل می شود که قلباً اعتقاد او عوض شده و اعلام کرده باشد.

ارتداد
سوال :

از نظر معظم له حکم و عقوبت ارتداد آیا حدی است یا تعزیری و مبنا و استناد این حکم کدامیک از ادله اربعه می باشد؟

جواب :

حکم ارتداد جزء حدود محسوب می شود نه تعزیر.

انکار وجوب حجاب
سوال :

کسی که وجوب حکم حجاب و یا حدود آن و یا صراحت آیه آن را انکار کند و یا از آن تأویل به آزادی حجاب و امثال آن کند، حکمش چیست؟ آیا حکم کافر بر او مترتب است؟

جواب :

انکار وجوب حجاب و یا انکار هر یک از ضروریات دین، چنانچه به انکار نبوت پیامبر اعظم (صلی الله علیه وآله) و تکذیب آن حضرت برنگردد، موجب کفر و ارتداد نیست.

ارتداد
سوال : بعضى از فقها عقيده دارند اگر نعوذ بالله كسى محل خروج غايط خود را با پارچه اى كه نام خدا و رسول او بر آن مكتوب باشد پاک كند، از روى عمد و در حالى كه به حرمت اين كار علم دارد، كافر خواهد بود، نظر حضرتعالى در اين زمينه چيست؟
جواب : اگر معلوم شود كه اين عمل شخص از روى عدم اعتقاد به اسلام و براى اظهار و اعلان چنين عقيده اى بوده است موجب كفر مي شود.
ارتداد
سوال : کسی که گناهانی را که خداوند در قرآن از آنها به عنوان گناهان بزرگ اشاره کرده است را گناه نمی پندارد و آنها را همواره انجام می دهد و هیچ ارزشی برای آیات قرآن قائل نیست و گناه را کاری درست می پندارد و به امر به معروف و نهی از منکر پاسخ مناسب نمی دهد، مسلمان است؟
جواب : چنان چه خود را مسلمان می داند و ضروریات دین را که انکار آن ها مستلزم انکار اصل دین است ، منکر نمی باشد، مسلمان محسوب می شود.
ارتداد
سوال : شخصی مرتد شده و همه هم می دانند ولی در صدد منحرف کردن مردم نیست و سرش به لاک خودش است. حتی وقتی از او سؤال می شود می گوید که من به این نتیجه رسیده ام و چون یک درصد شاید احتمال برود که در تحقیقم اشتباه کرده باشم لذا نه تنها عقاید خود را بر دیگران تحمیل نمی کنم بلکه حتی بازگو هم نمی کنم، زیرا ممکن است بر بعضی افراد که قدرت تشخیص و حلاجی ندارند، تأثیر بگذارد. سؤال این است که آیا در مورد چنین شخصی که در صدد منحرف کردن عقاید دیگران نیست احکام ارتداد جاری می شود؟
جواب : اگر به جهت شبهات، اظهار ارتداد و خروج از اسلام را نمی کند و تنها در ذهنش شبهه حاصل شده است مرتد نیست.
ارتداد
سوال : اگر کسی در حال عصبانیت منکر خدا شود یا نعوذبالله فحش به خدا و پیامبر و امامان (علیهم السلام) دهد، آیا مرتد فطری یا ملی است؟ آیا عقد با همسرش باطل می شود؟
جواب : خیر او همچنان مسلمان است و عقد او با همسرش بواسطه این الفاظ باطل نمی شود مگر آن که قبلاً اعتقاد او عوض شده باشد و اعلام کرده باشد، البته لازم است از کار پیش آمده توبه نماید و آن را تکرار ننماید.
ارتداد
سوال : هرگاه دختر و پسری ادعا کنند که ما نمی دانستیم در عقد نکاح اذن پدر یا جد پدری شرط است و مبادرت به خواندن عقد و مقاربت کنند و جهل در مورد آن ها محتمل باشد، بفرمایید:
1- در مواردی که جاهل مقصر باشند آیا حد دارند یا خیر؟ درصورت منفی بودن پاسخ آیا تعزیر می شوند؟
2- در مواردی که جهل آنان قصوری باشد آیا حد زنا دارند یا خیر و اگر حد نداشته باشند آیا تعزیر می شوند؟
3- آیا جاهل مقصر را در موارد فوق می توان به اعتبار ترک تعلم و انجام عقد بدون اذن پدر و جد پدری تعزیر نمود؟
جواب : 1) حد ندارد مگر اینکه در زمان عقد ملتفت بوده که شک در صحت عقد دارند و باید سؤال کنند و نسبت به تقصیر در تعلم حکم مساله مربوط به حاکم شرع است.
2) نه حد دارد و نه تعزیر.
3) ترک تعلم احکام با امکان آن موجب تقصیر است.
حدود
سوال : اگر دختر بچه ای حدود نه سال در اثر عواملی به مسيحيت گرايش پيدا کند و از اسلام خارج گردد وهرچه با او صحبت کنند قبول نکند با توجه به اينکه پدر و مادرش مسلمانند وخود نيز به سن تکليف رسيده و ارتدادش را علنی بيان مي کند آيا حد ارتداد فطری بر او ثابت است؟
جواب : در صورتی که ارتداد از طرق شرعی معتبر، در دادگاه ثابت شود و توبه ننمايد، حدّ ثابت می شود.