استفتائات برگزیده
اگر کسی مرتد شود و سپس مسلمان شود، آیا قضای نمازهای آن مدت که مرتد بوده بر او واجب است ؟
طبق فتوای معظم له، قضای نمازهای آن مدت واجب است.
اینجانبان متصدی و کارگزار و زمامدار و مجلس دار عزاداری در تکیه ای در یکی از شهرستان ها هستیم. حسب الوظیفه تصمیم بر این داشتیم که چندین شب عزاداری اباعبدالله الحسین (علیه السلام) را در تکیه بر پا کنیم، عده ای با آوردن این بهانه که اگر مراسم برگزار شود، موجب تبعات و گناه می شود مثلاً افراد فاسد چشم چرانی می کنند یا محتمل است که اشخاصی از این مراسمات سوء استفاده و گناه کنند، پیشنهاد به تعطیلی عزاداری اباعبدالله (علیه السلام) داده اند. آیا اینکه ممکن است بر حسب برگزاری عزاداری در حسینیه احتمالاً عده ای فاسق در این مجلس هم حضور یابند و گناه خود را انجام دهند بر ما که متصدی و کارگردان عزاداری هستیم، حجیت دارد که عزاداری را منحل کنیم؟ حکم واجب بر ما چیست؟
این نوع احتمال دادن خود یک وسوسه شیطانی است. برپایی شعائر حسینی و مراسم عزاداری اهل بیت (علیهم السلام) از اهم امور دینی است و بهتر است که از ورود این افراد به دسته عزاداری و هیئت منع نکنید و راه نصیحت و اصلاح ایشان را با کلمات شایسته و رفتار محبت آمیز در پیش گیرید.
اگر زنی به صورت چند ماهه صیغه مردی شده و سپس نخواهد به رابطه ادامه دهد، آیا می تواند مهریه خود را ببخشد یا مهری که گرفته را پس دهد و خود را یک طرفه از زوجیت مرد برهاند یا اینکه اتمام رابطه زوجیت موقت، منحصر به اتمام مدت یا بذل مدت توسط مرد است و ربطی به بذل مهریه یا استرداد آن ندارد؟
عقد موقت تنها به وسیله تمام شدن مدت و یا بذل مدت توسط زوج فسخ می شود، مگر آنکه در ضمن عقد، وکالت در بذل مدت از مرد گرفته شده باشد.
حکم شرعی کسی که نسبت محرمیت (ادعای زوجیت) و ادعای ارث را به صورت غیر واقعی به شخص دیگری بدهد، چیست؟
اثبات موضوع شرعی مانند زوجیت، نیازمند به بینه شرعی (شهادت دو نفر عادل) دارد.
در صورتی که بین زن و شوهری ملاعنه رخ دهد و شوهر نفی ولد کند.
1ـ رابطه محرمیت این کودک با ملاعن چگونه است؟ آیا در صورتی که کودک دختر باشد، در آینده می تواند با او ازدواج کند؟
2ـ رابطه محرمیت این کودک با بستگان نسبی و رضاعی و سببی مرد لاعن چگونه است؟ آیا می تواند این دختر با برادران مرد لاعن یا پدران او ازدواج کند؟
3ـ در صورتیکه مرد پس از ملاعنه و نفی ولد پشیمان گردد و رجوع کند، رابطه محرمیت این کودک با ملاعن و بستگان نسبی و رضاعی و سببی این مرد چگونه است؟
1) این کودک با ملاعن محرم است و نمی تواند با او ازدواج کند.
2) این کودک با بستگان مرد ملاعن محرم نیست و می تواند با آن ها ازدواج کند.
3) در صورتیکه واقعاً فرزند این مرد باشد یعنی مرد بین خود و خدای خود او را فرزند خود می داند، با بستگان آن مرد نیز محرم است.
همانگونه كه استحضار داريد در روزهای ماه محرم اغلب افراد نسبت به پخش نذری از قبيل شير، شربت و اطعام اقدام می نمايند. با عنايت به خشكسالی بوجود آمده، می خواستيم اين نذورات را در غالب جيره خشک غذايی و آب معدنی به آن منطقه ارسال نمائيم كه عده ای مردد هستند كه آيا از نظر شرعی صحيح می باشد يا خير، فلذا از آن مرجع عاليقدر تقاضا داشته تا حكم شرعی را بيان فرمايند.
چنانچه صیغه خاص نذر ـ که در رساله علمیه ذکر شده ـ خوانده باشد، واجب است در همان مصرف نذر که نامبرده شده، مصرف نمایند؛ لیکن اگر صیغه خاص نذر خوانده نشده باشد، جایز است در قالب جیره غذائی و آب معدنی و ... مصرف شود.
آیا انجام تغییرات ساختمانی در بنای مسجدی که واقف طبق وقف‌نامه و اسناد رسمی و محضری، تنها بنام مسجد وقف نموده ولاغیر؛ و اجاره دادن فضای آشپزخانه و زیرزمین و... آن مسجد، برای انجام امور اقتصادی و تجاری و درآمدزایی (کترینگ و تهیه و عرضه غذا و نوشیدنی)، جایز است؟
چنانچه واقف تصریح نموده باشد که نباید بناهای مذکور را برای انجام امور اقتصادی و تجاری و غیره اجاره داد؛ در این صورت جایز نیست وگرنه اشکالی ندارد.
آیا شرعاً و عقلاً بدون تشخیص و تعیین ارزش عوضین معامله، در فرضی که عوضین معامله آثار هنری و فاقد قیمت مشخص سوقیه هستند، امکان تشخیص حدوث غبن در معامله ممکن است؟
معیار تشخیص غبن آن است که غالب مردم از این تفاوت مقدار قیمت (قیمت بازار و شیء فروخته شده) مساحمه نمی کنند.
1ـ استفاده از دستگاه موسیقی سنتی که در سالیان گذشته تا به امروز به صورت ساز و دهل مخصوص مراسم تعزیه خوانی بوده و احیای این شعیره را به دنبال دارد، چه حکمی دارد؟ 2 ـ استفاده از لباس طرح قدیم مخصوص شبیه خوان های مرد در نقش زن در تعزیه که به صورت چادر های عربی قدیمی (قجری) و روبند های مخصوص(برقه) به منطقه استان هرمزگان بوده، چه حکمی دارد؟ 3 ـ آیا اجرای مجلسی در وصف عروسی حضرت قاسم که به صورت حزین برگزار می گردد، محل اشکال است یا تایید؟
1) چنانچه آن موسیقی مناسب مجالس اهل فسق و فجور نباشد و موجب هتک حرمت شعائر حسینی نشود، اشکال ندارد؛ اما اگر مناسب مجالس فسق و فجور باشد و یا مناسب مجالس عزاداری نباشد، اشکال دارد.
2) اشکال ندارد.
3) اگر این عمل مستند به یکی از کتب مقتل باشد و با رعایت حرمت شعائر باشد، اشکال ندارد.
اگر قاتل در قتل عمد قبل از قصاص و استیذان از حاکم برای قصاص فوت کند و در میان ورثه مقتول صغار باشد با توجه به حرمت هدر دمای مسلمین و عمومات دال بر احترام به دم، آیا می توان از ماترک قاتل دیه مطالبه کرد؟
بله، دیه از ماترک میت برداشته می شود.
اجازه بیع فضولی
سوال : شخصی ساختمان در حال ساخت دیگری را به شخص ثالثی اقساطاً می فروشد و ضمن العقد متعهد می شود اذن و تنفیذ مالک را اخذ و به خریدار ارائه کند. مالک معامله را به این شرط تنفیذ می کند که اگر خریدار اقساط ثمن را در مواعد مقرر پرداخت کند معامله نافذ است و الا تنفیذ معامله محدود به تملیک مقداری از مبیع خواهد بود که ارزش آن معادل 70% کل اقساط پرداختی از سوی خریدار باشد. بر این اساس فروشنده و خریدار (در قالب الحاقیه) توافق می کنند که عقد بیع قبلی تبدیل به بیع مقداری از مبیع گردد که ارزش آن 70% مبالغ اقساط پرداختی از سوی خریدار باشد، لیکن در صورتیکه همه اقساط در مواعد مقرر پرداخت گردد، شش دانگ مبیع به خریدار تملیک و تحویل شود.
با عنایت به قضیه ی فوق الذکر، توافق بعدی خریدار و فروشنده که بر اساس تنفیذ مشروط مالک به عمل آمده چه تأثیری در عقد بیع دارد؟ آیا توافق مذکور به منزله ی اقاله عقد بیع قطعی و انعقاد عقد مشارکت به نسبت 70% و 30% است یا تنفیذ مشروط مالک به معنی غیر نافذ بودن عقد بیع قطعی و صحت عقد بیع مشروط به شرط فعل خریدار در پرداخت اقساط ثمن معامله می باشد؟
جواب : اجازه بیع فضولی از طرف مالک بایستی به صورت منجّز باشد نه اینکه معلّق بر پرداخت اقساط باشد، فلهذا چنان که مالک اجازه بیع فضولی را منجزاً مشروط به پرداخت اقساط داده است، معنایش شرط در ضمن بیع است در صورتی که مشتری آن را قبول کند و در صورت تخلف، بایع حق فسخ دارد و چنانکه مالک اجازه بیع فضولی را معلّقاً داده است معامله باطل است.
بیع فضولی
سوال : تنفیذ بیع انجامی از جانب مالک اصلی در فروش مال غیر قبل از صدور محکومیت کیفری متهم (فروشنده مال غیر) چه حکمی دارد؟ آیا مستحق للغیر درآمدن مبیع طبق رای صادره از دادگاه جزایی دلیل بر کشف فساد بیع و مخدوش شدن تنفیذ صورت گرفته از طرف مالک خواهد بود یا خیر؟
جواب : اجازه بیع از سوی مالک اصلی صحیح و نافذ است و رأی دادگاه کاشف از بطلان بیع با اجازه مالک اصلی نیست.
تنفيذ معامله فضولي بعد از مصادره
سوال : شخصى در سال 1358بصورت فضولى ملك معين را به ثالث فروخته، سپس در سال 1364 ملك مورد معامله فضولى به حكم دادگاه انقلاب به نفع دولت مصادره شده است وسپس مالك ملك مورد معامله فضولى بدون اينكه در سابق معامله فضولى را رد كرده باشد در سال 1390 معامله فضولى بين فضول واصيل (خريدار)را تنفيذ مى نمايد حال ملك موصوف متعلق به دولت است يا خريدار؟
جواب : اگر مصادره با حكم قضايى شرعى انجام گرفته باشد ملك متعلق به دولت اسلامى است.