استفتائات برگزیده
اینجانبان متصدی و کارگزار و زمامدار و مجلس دار عزاداری در تکیه ای در یکی از شهرستان ها هستیم. حسب الوظیفه تصمیم بر این داشتیم که چندین شب عزاداری اباعبدالله الحسین (علیه السلام) را در تکیه بر پا کنیم، عده ای با آوردن این بهانه که اگر مراسم برگزار شود، موجب تبعات و گناه می شود مثلاً افراد فاسد چشم چرانی می کنند یا محتمل است که اشخاصی از این مراسمات سوء استفاده و گناه کنند، پیشنهاد به تعطیلی عزاداری اباعبدالله (علیه السلام) داده اند. آیا اینکه ممکن است بر حسب برگزاری عزاداری در حسینیه احتمالاً عده ای فاسق در این مجلس هم حضور یابند و گناه خود را انجام دهند بر ما که متصدی و کارگردان عزاداری هستیم، حجیت دارد که عزاداری را منحل کنیم؟ حکم واجب بر ما چیست؟
این نوع احتمال دادن خود یک وسوسه شیطانی است. برپایی شعائر حسینی و مراسم عزاداری اهل بیت (علیهم السلام) از اهم امور دینی است و بهتر است که از ورود این افراد به دسته عزاداری و هیئت منع نکنید و راه نصیحت و اصلاح ایشان را با کلمات شایسته و رفتار محبت آمیز در پیش گیرید.
اگر زنی به صورت چند ماهه صیغه مردی شده و سپس نخواهد به رابطه ادامه دهد، آیا می تواند مهریه خود را ببخشد یا مهری که گرفته را پس دهد و خود را یک طرفه از زوجیت مرد برهاند یا اینکه اتمام رابطه زوجیت موقت، منحصر به اتمام مدت یا بذل مدت توسط مرد است و ربطی به بذل مهریه یا استرداد آن ندارد؟
عقد موقت تنها به وسیله تمام شدن مدت و یا بذل مدت توسط زوج فسخ می شود، مگر آنکه در ضمن عقد، وکالت در بذل مدت از مرد گرفته شده باشد.
حکم شرعی کسی که نسبت محرمیت (ادعای زوجیت) و ادعای ارث را به صورت غیر واقعی به شخص دیگری بدهد، چیست؟
اثبات موضوع شرعی مانند زوجیت، نیازمند به بینه شرعی (شهادت دو نفر عادل) دارد.
در صورتی که بین زن و شوهری ملاعنه رخ دهد و شوهر نفی ولد کند.
1ـ رابطه محرمیت این کودک با ملاعن چگونه است؟ آیا در صورتی که کودک دختر باشد، در آینده می تواند با او ازدواج کند؟
2ـ رابطه محرمیت این کودک با بستگان نسبی و رضاعی و سببی مرد لاعن چگونه است؟ آیا می تواند این دختر با برادران مرد لاعن یا پدران او ازدواج کند؟
3ـ در صورتیکه مرد پس از ملاعنه و نفی ولد پشیمان گردد و رجوع کند، رابطه محرمیت این کودک با ملاعن و بستگان نسبی و رضاعی و سببی این مرد چگونه است؟
1) این کودک با ملاعن محرم است و نمی تواند با او ازدواج کند.
2) این کودک با بستگان مرد ملاعن محرم نیست و می تواند با آن ها ازدواج کند.
3) در صورتیکه واقعاً فرزند این مرد باشد یعنی مرد بین خود و خدای خود او را فرزند خود می داند، با بستگان آن مرد نیز محرم است.
همانگونه كه استحضار داريد در روزهای ماه محرم اغلب افراد نسبت به پخش نذری از قبيل شير، شربت و اطعام اقدام می نمايند. با عنايت به خشكسالی بوجود آمده، می خواستيم اين نذورات را در غالب جيره خشک غذايی و آب معدنی به آن منطقه ارسال نمائيم كه عده ای مردد هستند كه آيا از نظر شرعی صحيح می باشد يا خير، فلذا از آن مرجع عاليقدر تقاضا داشته تا حكم شرعی را بيان فرمايند.
چنانچه صیغه خاص نذر ـ که در رساله علمیه ذکر شده ـ خوانده باشد، واجب است در همان مصرف نذر که نامبرده شده، مصرف نمایند؛ لیکن اگر صیغه خاص نذر خوانده نشده باشد، جایز است در قالب جیره غذائی و آب معدنی و ... مصرف شود.
آیا انجام تغییرات ساختمانی در بنای مسجدی که واقف طبق وقف‌نامه و اسناد رسمی و محضری، تنها بنام مسجد وقف نموده ولاغیر؛ و اجاره دادن فضای آشپزخانه و زیرزمین و... آن مسجد، برای انجام امور اقتصادی و تجاری و درآمدزایی (کترینگ و تهیه و عرضه غذا و نوشیدنی)، جایز است؟
چنانچه واقف تصریح نموده باشد که نباید بناهای مذکور را برای انجام امور اقتصادی و تجاری و غیره اجاره داد؛ در این صورت جایز نیست وگرنه اشکالی ندارد.
آیا شرعاً و عقلاً بدون تشخیص و تعیین ارزش عوضین معامله، در فرضی که عوضین معامله آثار هنری و فاقد قیمت مشخص سوقیه هستند، امکان تشخیص حدوث غبن در معامله ممکن است؟
معیار تشخیص غبن آن است که غالب مردم از این تفاوت مقدار قیمت (قیمت بازار و شیء فروخته شده) مساحمه نمی کنند.
1ـ استفاده از دستگاه موسیقی سنتی که در سالیان گذشته تا به امروز به صورت ساز و دهل مخصوص مراسم تعزیه خوانی بوده و احیای این شعیره را به دنبال دارد، چه حکمی دارد؟ 2 ـ استفاده از لباس طرح قدیم مخصوص شبیه خوان های مرد در نقش زن در تعزیه که به صورت چادر های عربی قدیمی (قجری) و روبند های مخصوص(برقه) به منطقه استان هرمزگان بوده، چه حکمی دارد؟ 3 ـ آیا اجرای مجلسی در وصف عروسی حضرت قاسم که به صورت حزین برگزار می گردد، محل اشکال است یا تایید؟
1) چنانچه آن موسیقی مناسب مجالس اهل فسق و فجور نباشد و موجب هتک حرمت شعائر حسینی نشود، اشکال ندارد؛ اما اگر مناسب مجالس فسق و فجور باشد و یا مناسب مجالس عزاداری نباشد، اشکال دارد.
2) اشکال ندارد.
3) اگر این عمل مستند به یکی از کتب مقتل باشد و با رعایت حرمت شعائر باشد، اشکال ندارد.
اگر قاتل در قتل عمد قبل از قصاص و استیذان از حاکم برای قصاص فوت کند و در میان ورثه مقتول صغار باشد با توجه به حرمت هدر دمای مسلمین و عمومات دال بر احترام به دم، آیا می توان از ماترک قاتل دیه مطالبه کرد؟
بله، دیه از ماترک میت برداشته می شود.
باتوجه به اینکه هزینه کفن ودفن متوفی مقدم بر پرداخت دیون است، آیا هزینه نماز و روزه جزء هزینه های کفن ودفن است و آیا پرداخت هزینه نمازو روزه متوفی مقدم بر پرداخت دیون وی است؟
اگر میت وصیت به ثلث کرده باشد، هزینه های نماز و روزه از ثلث مال او برداشته می شود و الا بر پسر بزرگتر واجب است که نماز و روزه واجب پدر را قضا کند و در هر صورت، دیون میت از اصل ترکه کسر می گردد نه نماز و روزه های فوت شده.
محرمیت و ازدواج
سوال :

دختری هستم که پیش از تولد یتیم شدم و مادرم ازدواج مجدد کرده، من چگونه به ناپدری خود محرم می شوم؟ آیا من می توانم با ناپدری خود ازدواج کنم؟

جواب :

اگر بین مادر شما و همسر ایشان آمیزش صورت گرفته باشد، محرمیت حاصل شده و شما ربیبه ایشان محسوب می شوید و جایز نیست با ایشان ازدواج نمایید.

نگاه به مادرزن
سوال : آیا نگاه کردن به مادرزن انسان حلال است یعنی مادر زن مثل خواهر انسان است یا خیر؟
جواب : بله جایز است.
نگاه به مادرزن
سوال : 1. آیا نگاه کردن به مادر زن انسان حلال است یعنی مادر زن مثل خواهر انسان است یا خیر؟
2. منظور از اینکه شخصی که به گناه بیفتد واجب است ازدواج نماید چیست؟ (منظور از گناه چیست؟)
جواب : 1) بله جایز است.
2) یعنی به واسطه نداشتن همسر دست به کار حرام ( روابط نا مشروع جنسی از قبیل زنا و استمنا و یا نظر همراه با لذت به نامحرم) می زند.
مقدار عورت
سوال : عورت زن نسبت به محارم او چقدر است؟
جواب : قبل و دبر و احتياط در آن است كه محاسن ديگر بدن را نيز بپوشاند مخصوصاً اگر در معرض شهوت محارم قرار گيرد.
محارم
سوال : با توجه به اينكه در محرميت ربيبه با شوهر، دخول شرط مى باشد؟
الف: آيا پس از دخول، ربيبه به پدر شوهر مادر و پدر پدر شوهر نيز محرم مى شود؟
ب: آيا زن ربيب (عروس زن) بر شوهر مادر پس از دخول حكم شوهر مادر را پيدا مى كند و محرميت ايجاد مى شود؟
ج: دختران ربيبه و ربيب و دختران پسرهاى آنان با شوهر مادر بدون دخول به مادر ربيبه محرم هستند يا پس از دخول محرميت ميان آنان ايجاد مى شود؟
د: آيا مادر مادر ربيبه به شوهر محرم مى شود؟
جواب : الف) خير فقط خود شوهر به آن محرم است نه پدر يا پدر بزرگ آن شوهر.
ب) خير زن ربيب بر شوهر مادر محرم نمى شود.
ج) بله دختران ربيب و ربيبه و دختران پسرهاى آنها با شوهر مادر بعد از دخول محرم مى شوند.
د) به جهت این که مادر زن او است بر او محرم می شود.
محرمیت زن پدر
سوال : آیا زن پدر قبل از دخول نیز به فرزند شوهر محرم است؟ آیا بعد از طلاق نیز محرم می ماند و آیا می شود با او ازدواج کرد؟
جواب : زن پدر به مجرد خواندن عقد بر فرزند شوهر محرم می شود، حتی اگر شوهر بعداً او را طلاق دهد.
محارم
سوال : آیا فرزندان زن اول با برادران و خواهران زن دوم محرمند؟ در غیر این صورت می توانند ازدواج کنند؟

جواب : خير محرم نيستند لذا مى توانند باهم ازدواج كنند.
باروری مصنوعی
سوال : امروزه يکی از روشهای متداول در علوم پزشکی برای برطرف کردن مشکل ناباروری زوجين اين است كه تخمک و اسپرم زوجهای شرعی و قانونی را که با موافقت آنها بدست آمده است به رحم زن شوهرداری منتقل می نمايند که دارای مشکل بچه دار شدن هستند و اين بچه حاصل از اين اقدامات به اين زن و شوهر منتسب می شود .
1- اگر اين بچه پسر باشد رابطه محرميتش با زنی که در رحمش پرورش يافته چيست؟
2- اگر بچه دختر باشد آيا با شوهر زنی که در رحم آن پرورش يافته است محرم است؟
3- امور مربوط به نفقه و تربيت بچه بر عهده چه کسى می باشد زن و مرد دريافت کننده اسپرم و تخمک و يا زن و مرد اهدا کننده اسپرم و تخمک؟
4- اين بچه از چه کسی ارث می برد؟
5- آيا اين بچه می تواند با بچه های زن و مرد اهدا کننده اسپرم ازدواج نمايد؟
جواب : این بچه در واقع فرزند نسبی زوجینی است که تخمک از آنها است ولی:
1- اگر پسر باشد با زنی که در رحمش پرورش يافته محرم است، زيرا در حکم فرزند رضاعی است.
2- محرميت مشکل است زيرا در تحقق رضاع نسبت به مرد شرط است که شير زن از آن شوهر باشد و در اين مورد نيست.
3- نفقه بر عهده زن و مرد اهدا کننده است زيرا فرزند واقعی آنهاست مگر اينکه در ضمن عقد لازمی شرط شود که زوجين دريافت کننده نفقه فرزند را بدهند.
4- از زوجين اهدا کننده ارث می برد، زيرا فرزند واقعی آنهاست.
5- نمی تواند با آنها ازدواج نمايد، زيرا خواهر و برادرهای او هستند.
ضمنا عمل وارد کردن نطفه مرد اجنبی به رحم زن و نيز نگاه دکتر غير زوج، به عورت حرام است، ولی اگر اين عمل حرام، انجام گرفت، احکام بالا مترتب می شوند. و اگر نطفه زوجين را در خارج از رحم بارور کنند و پس از رشد جنين را به رحم زن ديگر منتقل کنند نفس اين عمل جايز است.
محرم ونامحرم
سوال : باتوجه به اين که ازدواج با خواهر زن حرام است، دليل نامحرم بودن خواهر زن به شوهر خواهر چيست؟
جواب : جواز نگاه کردن مختص زنانی است که به دليل نسب مثل مادر وخواهر يا به دليل رضاع مثل مادر رضاعی و يا به دليل ازدواج مثل مادر زن، حرام ابدی می شوند. يعنی ازدواج با آنها تا ابد حرام است. وخواهر زن چنين نيست و ازدواج با آن تا ابد حرام نيست. روايتی وجود دارد که می گويد خواهر زن و غريبه يکسان است.